رای شماره 1885 هیات عمومی دیوان عدالت اداری با موضوع ابطال مصوبه شماره 1116 - 1389/3/23 شورای اسلامی شهر ساری از تاریخ تصویب

شماره 9800052 – 10/1/1400 بسمه تعالی جناب آقای اکبرپور رئیس هیات مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه جمهوری اسلامی ایران یک نسخه از رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 9909970905811885 مورخ 5/12/1399 با موضوع : « ابطال مصوبه شماره 1116 – 23/3/1389 شورای اسلامی شهر‌سازی از تاریخ تصویب » جهت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می‌گردد . مدیرکل هیات عمومی و هیاتهای تخصصی دیوان عدالت اداری – مهدی دربین تاریخ دادنامه : 1399/12/5 شماره دادنامه : 1885 شماره پرونده : 9800052 مرجع رسیدگی : هیات عمومی دیوان عدالت اداری شاکی : هیات تصفیه امید جلین با وکالت آقای سهراب شهمرادی موضوع شکایت و خواسته : ابطال 1 مصوبه شماره 1116 1389/3/23 شورای اسلامی شهر ساری 2 توافق نامه شماره 1494بین شهرداری ساری و موسسه مالی و اعتباری آرمان گردش کار : 1 شاکی به موجب دادخواستی ابطال مصوبه شماره 1116 1389/3/23 شورای اسلامی شهر ساری و توافق نامه شماره 1494بین شهرداری ساری و موسسه مالی و اعتباری آرمان را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده است که : " شورای اسلامی شهر ساری به موجب مصوبه مورد شکایت اقدام به وضع عوارض تحت عناوین مختلف از قبیل تغییر کاربری واحد مسکونی به تجاری و حذف پارکینگ نموده در حالی که عوارض موضوع مصوبه منطبق با مقررات و آراء صادره از هیات عمومی دیوان عدالت اداری نمی‌باشد و شوراهای اسلامی فاقد هرگونه صلاحیت در خصوص تغییر کاربری می‌باشند و هیات عمومی دیوان عدالت اداری به موجب آراء متعدد در موارد مشابه از جمله رای شماره 125 1396/12/19 و 1447 1395/12/24 تصویب اخذ عوارض بابت تغییر کاربری توسط شوراهای اسلامی را ابطال نموده است . از طرفی باتوجه به تعیین تکلیف تخلف ساختمانی حذف و یا کسری پارکینگ به موجب تبصره5 ماده 100 قانون شهرداری اخذ عوارض بابت حذف و یا کسری پارکینگ فاقد مبنای قانونی می‌باشد . علیهذا با عنایت به مراتب مذکور مستند به ماده 4 قانون تنظیم بخشی از مقررات عالی دولت مصوب 1380 و اصل 105 قانون اساسی ابطال مصوبه مورد شکایت مورد استدعاست ." 2 متن مقرره‌های مورد شکایت به شرح زیر است : " الف : مصوبه ش ماره 1116 1398/3/23 شورای اسلامی شهر ساری شهرداری محترم ساری با سلام احتراما پیشنهاد مورخ 1389/3/18 سه نفر از اعضاء شورا مبنی بر اینکه مصوبه قبلی شورا در خصوص دریافت سی درصد از مبالغ پرداخت شده توسط شهروندان در خصوص توافقات و انصراف آنان یا عدم تصویب در کمیسیون ماده پنج به مبلغ پنج درصد تقلیل یابد؛ در جلسه مورخ 1389/3/18 شورا مطرح و به شرح زیر مورد تصویب قرار گرفت : 1 چنانچه شهروندی از توافق بین خود و شهرداری انصراف دهد و درخواست استرداد وجه پرداختی را نماید؛ 5 % از مبلغ فوق‌الاشاره کسر و الباقی مسترد گردد . 2 در خصوص توافقات که بایستی به تصویب کمیسیون ماده پنج برسد چنانچه قبل از تصویب در این کمیسیون اقدام به شروع عملیات نماید؛ مقدار سی درصد از وجه پرداختی کسر و الباقی مسترد گردد . ضمنا هرگونه مصوبه قبلی در این خصوص از تاریخ ابلاغ مصوبه ملغی می‌گردد . ب : توافق نامه شماره 1494بین شهرداری ساری و موسسه مالی و اعتباری آرمان « صورتجلسه کمیته درآمدی » مطابق ماده 10 قانون مدنی ایران توافقی مابین شهرداری ساری و آقا / خانم موسسه مالی و اعتباری آرمان ( امید جلین مدیر عامل ) به شرح ذیل منعقد و بر اساس آن طرفین ملزم به رعایت مفاد آن بوده و منبعد هیچ‌گونه اعتراضی در خصوص آن پذیرفته نخواهد بود . 1 موضوع : افزایش سطح تجاری 2 آدرس و مساحت ملک : پلاک ثبتی به شماره 1825 / 64014 فرعی از 2 اصلی به مساحت 130 / 72 عرض معبر 45 می‌باشد که دارای کاربری متوسط مسکونی واقع در میدان شهدا 3 محاسبات : جزئیات محاسبات افزایش سطح تجاری مبلغ با اعمال ضریب ضریب ضریب طبقه قیمت تعرفه مساحت طبقه 9 / 165 / 000 / 000 1 1 15 / 000 / 00 611 همکف 1 / 200 / 000 / 000 1 1 6 / 000 / 000 200 اول با عنایت به همکاری خوب و ارزشمند جناب آقای اسماعیل نژاد و از طرفی موسسه مذکور نو پا بوده لذا اعضای کمیسیون به اتفاق آرا مبلغ 7 / 000 / 000 / 000 ریال مصوب و مقرر نموده‌اند که به صورت نقدی به حساب درآمد منطقه یک واریز گردد . جمع کل : 10 / 365 / 000 / 000 مالک موافقت نموده مبلغ 10 / 365 / 000 / 000 ریال بابت موضوع درخواست و محاسبات انجام شده به شهرداری پرداخت و با توجه به مصوبه مورخ 1393/9/24 کمیته درآمد زائی متقابلا شهرداری موافقت نمود مجوز لازم بابت موضوع فوق را پس از درخواست مالک با رعایت ضوابط مربوطه صادر نماید . این توافق نامه پس از تصویب کمیسیون ماده پنج لازم‌الاجرا است . ضمنا چنانچه مالک ظرف مدت دو ماه نسبت به پرداخت مبلغ توافق نامه و سایر مفاد مندرج در آن اقدام ننماید از درجه اعتبار ساقط می‌گردد . متذکر می‌گردد توافق مذکور پروانه ساختمانی تلقی نمی‌گردد و مالک مکلف به اخذ پروانه ساختمانی از شهرداری می‌باشد ." 3 در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس شورای اسلامی شهر ساری به موجب لایحه شماره 5 / 6038 / ش 1398/3/7 اعلام کرده است که : " به استحضار می‌رساند همان‌طور که در متن مصوبه ملاحظه می‌فرمایید موضوع مصوبه مذکور کسر 5 درصد از مبلغ پرداختی شهروندان در اثر توافق با شهرداری و استرداد الباقی مبلغ ایشان می‌باشد که مصوبه مذکور نیز با سیر تشریفات قانونی به تایید کمیته تطبیق فرمانداری رسیده و لازم‌الاجرا می‌باشد . لذا همان‌طور که در متن مصوبه نیز ملاحظه می‌فرمایید، مصوبه مذکور هیچ‌گونه ارتباطی با تغییر کاربری املاک و اراضی سطح شهر ندارد و حسب بررسی به عمل آمده نیز در تاریخ مذکور مصوبه‌ای در این خصوص ( تغییر کاربری ) در شورای اسلامی شهر ساری به تصویب نرسیده است لذا خواسته شاکی با مفاد لایحه پیوست و خواسته ایشان در تناقض آشکار می‌باشد لذا موضوع خواسته شاکی با وصفی که بیان گردید قابلیت استماع ندارد . 2 در خصوص خواسته دوم شاکی یعنی ابطال توافقنامه شماره 1494 1393/9/24 به استحضار می‌رساند همان‌طور که ریاست و اعضای هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیز آگاه و مستحضرند، موضوع ابطال توافقنامه مذکور خارج از حدود صلاحیت هیات عمومی دیوان عدالت اداری در ماده 12 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری می‌باشد و طرح دعوی در این خصوص در صلاحیت عام محاکم عمومی قرار دارد . لذا خواسته دوم شاکی نیز قابلیت استماع ندارد . 3 در جهت تنویر ذهن اعضای هیات عمومی دیوان عدالت اداری به استحضار می‌رساند بر خلاف ادعای شاکی در شرح لایحه پیوست دادخواست مطروحه بایستی بیان نمود که ملک مورد تنازع ( 8 واحد آپارتمان تجاری ) در کاربری متوسط مسکونی واقع شده لذا به موجب طرح تفصیلی و مقررات شهرسازی در تمامی پهنه‌های مسکونی ( اعم از کم، متوسط و زیاد مسکونی ) صدور پروانه تجاری یا مختلط به شرط احراز شرایط مقرر در مقررات شهرسازی و معماری و با رعایت سایر قوانین موضوعه امکان‌پذیر بوده لذا شهرداری در این موضوع به خصوص تغییر کاربری انجام نداده بلکه شهرداری با رعایت طرح تفصیلی ( به عنوان قانون عامره شهری در تعیین کاربری املاک ) و حسب درخواست متقاضی که مالک کل واحدهای مورد تقاضا در ساختمان مذکور می‌باشد و از واحدهای مذکور نیز استفاده تجاری می‌نموده، به موجب نظریه مشورتی اداره حقوقی قوه قضائیه به شماره 7 / 1245 1381/2/5 و برابر صورتجلسه مورخ 1393/9/24 مبادرت به تبدیل کاربری واحدهای مورد تقاضا از مسکونی به تجاری با اخذ عوارض متعلقه نموده است و این همانند آن است که شهرداری از ابتدا برای ملک مذکور پروانه تجاری صادر نموده است . علی‌هذا با عنایت به مراتب معنونه صدرالذکر و نظر به اینکه مصوبه مورد درخواست ابطال با خواسته متقاضی مغایرت داشته و اساسا مصوبه مورد تقاضا ارتباطی با تغییر کاربری املاک در سطح شهر ساری نداشته لذا شکایت حاضر قابلیت استماع در آن هیات نداشته، اما اگر موضوع شکایت شاکی ابطال مصوبه شماره 1116 89 / 3 / 23 شورا در خصوص کسر 5 درصد مبلغ موضوع توافق در زمان انصراف از توافق باشد نیز شاکی دفاع یا مستندی که موجبات ابطال مصوبه مذکور را فراهم آورد به ضمیمه دادخواست به آن مرجع ارائه ننموده است خواسته شاکی در این خصوص نیز فاقد ادله و وجاهت قانونی می‌باشد لذا تقاضای رد شکایت شاکی مورد استدعاست ." هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1399/12/5 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است . رای هیات عمومی 1 طبق بند 1 ماده 12 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392، رسیدگی به شکایات، تظلمات و اعتراضات اشخاص حقیقی یا حقوقی از آیین‌نامه‌ها و سایر نظامات و مقررات دولتی و شهرداری‌ها و موسسات عمومی غیردولتی در مواردی که مقررات مذکور به علت مغایرت با شرع یا قانون و یا عدم صلاحیت مرجع مربوط یا تجاوز یا سوء استفاده از اختیارات یا تخلف در اجرای قوانین و مقررات یا خودداری از انجام وظایفی که موجب تضییع حقوق اشخاص می‌شود در حدود صلاحیت و وظایف هیات عمومی دیوان تعریف شده است . نظر به اینکه توافق ما بین شهرداری ساری و موسسه مالی و اعتباری آرمان به شماره 1494 از مصادیق مقررات ماده 12 قانون پیش گفته محسوب نمی‌شود بنابراین موضوع قابل طرح و رسیدگی در هیات عمومی دیوان عدالت اداری نیست . 2 باتوجه به اینکه در قوانین موضوعه و ماده 80 قانون تشکیلات و وظایف شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران با اصلاحیه‌های بعدی، وظایف شوراهای اسلامی شهر مشخص شده است و وضع و اخذ 5 درصد از توافق در صورت انصراف شهروند از توافق بین خود و شهرداری، پیش‌بینی نشده است، بنابراین مصوبه 1116 89 / 3 / 23 مصوب شورای اسلامی شهر در این خصوص خارج از حدود اختیارات شورای اسلامی شهر است و مستند به بند 1 ماده 12 و مواد 88 و 13 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از تاریخ تصویب ابطال می‌شود . رئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری محمدکاظم بهرامی