موافقتنامه همکاری و کمک متقابل اداری در موضوعات گمرکی بین گمرک جمهوری اسلامی ایران و اداره کل گمرک جمهوری سوسیالیستی ویتنام مشتمل بر یک مقدمه و بیست و یک ماده بهشرح پیوست تصویب و اجازه مبادله اسناد آن داده میشود.
در اجرای این موافقتنامه رعایت اصول هفتاد و هفتم (77)، هشتاد و یکم (81)، یکصد و بیست و پنجم (125) و یکصد و سی و نهم (139) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران الزامی است.
بسم الله الرحمن الرحیم موافقتنامه همکاری و کمک متقابل اداری در موضوعات گمرکی بین گمرک جمهوری اسلامی ایران و اداره کل گمرک جمهوری سوسیالیستی ویتنام
مقدمه گمرک جمهوری اسلامی ایران و اداره کل گمرک جمهوری سوسیالیستی ویتنام که از این پس «طرفهای متعاهد» نامیده میشوند؛ با درنظر گرفتن اهمیت تعیین دقیق حقوقی گمرکی و سایر وجوه لازم التادیه و حصول اطمینان از اعمال و اجرای صحیح ممنوعیتها، محدودیتها و اقدامات کنترلی در زمینه کالاهای خاص توسط گمرکات؛ با درنظر گرفتن اینکه تخلف از قوانین گمرکی برای منافع اقتصادی، تجاری، مالی، اجتماعی، فرهنگی و سلامت آنان زیانآور است؛ با تشخیص نیاز به همکاری بینالمللی در زمینه موضوعات مربوط به اعمال و اجرای قوانین گمرکی؛ با در نظر گرفتن افزایش نگرانی جهانی برای امنیت و تسهیل زنجیره عرضه تجارت بینالمللی و بیانیه مورخ خردادماه 1381 هجری شمسی برابر با ژوئن 2002 میلادی شورای همکاری گمرکی؛ با اعتقاد به اینکه اقدام علیه تخلفات گمرکی میتواند به واسطه همکاری نزدیک بین طرفهای متعاهد بر اساس مقررات قانونی صریح، موثرتر صورت بگیرد؛ با توجه به توصیه نامه کمک متقابل اداری که در تاریخ آذرماه 1332 هجریشمسی (برابر با دسامبر 1953میلادی) به تصویب سازمان جهانی گمرک رسیده است؛ با توجه به کنوانسیونهای بینالمللی حاوی ممنوعیت، محدودیت و اقدامات ویژه جهت اعمال کنترل نسبت به کالای خاص؛ در موارد زیر توافق کردهاند:
تعاریف
از لحاظ این موافقتنامه:
«گمرک» به معنی زیر خواهد بود: برای دولت جمهوری اسلامی ایران، گمرک ایران برای طرف ویتنامی، اداره کل گمرک ویتنام
«قوانین گمرکی» یعنی کلیه قوانین و مقررات قابل اعمال و یا اجراء توسط گمرکات طرفهای متعاهد راجع به واردات، صادرات، تراباری (انتقال کالا بهوسیله حمل دیگر)، گذر (ترانزیت)، انبارداری، جا به جایی کالا از جمله مقررات قانونی و اداری مربوط به اقدامات بازدارنده، محدودکننده و کنترلی؛
«تخلف گمرکی» یعنی هرگونه نقض یا مبادرت به نقض قوانین گمرکی؛
«اطلاعات» یعنی هرگونه داده، اعم از پردازش یا تجزیه و تحلیل شده یا نشده و اسناد، گزارشها و سایر مکاتبات به هر شکل از جمله الکترونیکی یا نسخههای گواهی شده یا مصدق آنها؛
«مامور» یعنی هر مامور گمرک یا مامور سایر نهادهای دولتی که توسط هر یک از گمرکات تعیین شده است؛
«شخص» به معنی شخص حقیقی یا حقوقی است مگر اینکه سیاق عبارت به نحو دیگری اقتضاء نماید؛
«دادههای شخصی» یعنی هرگونه داده راجع به یک شخص حقیقی شناخته شده یا قابل شناسائی؛
«گمرک درخواست شونده» به معنی گمرکی خواهد بود که از آن درخواست کمک شده است؛
«گمرک درخواستکننده» به معنی گمرکی خواهد بود که درخواست کمک میکند؛
«طرف درخواست شونده» یعنی طرف متعاهدی که از گمرک آن، درخواست ارائه کمک شده است؛
«طرف درخواستکننده» یعنی طرف متعاهدی که گمرک آن درخواست کمک نموده است.
دامنه شمول موافقتنامه
1 طرفهای متعاهد از طریق گمرکات خود در جهت اجرای صحیح قوانین گمرکی و جلوگیری، تحقیق و حقیقتیابی و مبارزه با تخلفات گمرکی، طبق شرایط مندرج در این موافقتنامه، کمکهای اداری لازم را به یکدیگر ارائه خواهند نمود. 2 هر یک از طرفهای متعاهد باید کلیه کمکهای بر اساس این موافقتنامه را طبق قوانین و مقررات ملی خود و در محدوده صلاحیت و منابع در دسترس گمرک خود انجام دهد. 3 این موافقتنامه کمک متقابل اداری بین طرفهای متعاهد را در بر میگیرد و تاثیری بر موافقتنامههای معاضدت قضائی متقابل بین آنها ندارد. 4 مفاد این موافقتنامه برای هیچ شخصی حق ممانعت از اجرای درخواست کمک را ایجاد نخواهد کرد. 5 موافقتنامه یا هرگونه اقدام اتخاذشده مربوط به آن، بر حقوق و تعهدات طرفها بهموجب هر موافقتنامه یا کنوانسیون بینالمللی موجود که آنها، طرفهای متعاهد آن نیز هستند تاثیر نخواهد گذاشت.
دامنه مشمول کمک
اطلاعات لازم جهت اعمال و اجرای قوانین گمرکی
گمرکات بنا به درخواست یا به ابتکار خود اطلاعاتی را که به حصول اطمینان از اجرای صحیح قوانین گمرکی و جلوگیری، تحقیق و حقیقتیابی و مبارزه با تخلفات گمرکی کمک میکند به یکدیگر ارائه خواهند نمود. این اطلاعات میتواند شامل موارد زیر باشد: الف شیوههای جدید اجرای قوانین گمرکی (در مورد مبارزه با تخلفات گمرکی) که اثربخشی آنها به اثبات رسیده باشد؛ ب روندها، شیوهها و ابزارهای جدید ارتکاب تخلفات گمرکی؛ پ کالاهایی که معلوم شده در معرض تخلفات گمرکی قرار دارند، همچنین روشهای حمل و انبارداری به کار رفته در مورد کالاهای یادشده، ت اشخاصی که معلوم شده مرتکب تخلفات گمرکی شدهاند یا مظنون به ارتکاب تخلف گمرکی هستند؛ ث هر داده دیگری که به گمرکات در کنترل و تسهیل ارزیابی خطر کمک کند.
کمکهایی که بهموجب این موافقتنامه ارائه میشوند، بنابه درخواست دربرگیرنده ارائه اطلاعاتی جهت حصول اطمینان از تعیین صحیح ارزش گمرکی خواهند بود.
هر یک از گمرکات در اجرای تحقیقات در قلمروی گمرکی خود بنا به درخواست گمرک طرف متعاهد دیگر، از تمام ابزارهای موجود جهت ارائه کمک مورد درخواست استفاده خواهد نمود.
مساعدتهای ویژه
اطلاعات مربوط به تخلفات گمرکی 1 گمرکات بنا به درخواست یا به ابتکار خود، اطلاعات مربوط به فعالیتهای طراحی شده، جاری یا تکمیل شده را که تخلف گمرکی بوده یا به نظر میرسد تخلف گمرکی باشد، در اختیار یکدیگر قرار میدهند. 2 در مواردی که متضمن خسارت اساسی به اقتصاد، بهداشت عمومی، امنیت عمومی یا سایر منافع حیاتی یک طرف متعاهد باشد، گمرک طرف متعاهد دیگر، در مواردی که امکانپذیر باشد، چنین اطلاعاتی را بنا به ابتکار خود بدون تاخیر ارائه خواهد کرد.
انواع خاص اطلاعات
گمرک درخواست شونده، بنا به درخواست اطلاعات زیر را در اختیار گمرک درخواستکننده قرار خواهد داد: الف آیا کالای واردشده به قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده به صورت قانونی از قلمرو طرف متعاهد درخواست شونده صادر شده است؛ ب آیا کالای صادرشده از قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده بهطور قانونی به قلمرو گمرکی طرف متعاهد درخواست شونده وارد شده است و رویه گمرکی در صورت وجود که کالا به موجب آن وارد شده است.
گمرک درخواست شونده، بنا به درخواست در مواقعی که گمرک درخواستکننده بنا به دلایلی به اطلاعات ارائه شده توسط شخص ذی ربط در زمینه موضوع گمرکی مشکوک باشد اطلاعات مرتبط را در اختیار گمرک اخیر قرار خواهد داد.
ابلاغ گمرک درخواست شونده بنا به درخواست و با رعایت قوانین و مقررات ملی خود، شخص مقیم یا مستقر در قلمرو طرف متعاهد درخواست شونده را از اطلاعیهها و تصمیمهای اداری پیرامون شخص مذکور از سوی گمرک درخواستکننده در زمینه اجرای قوانین گمرکی مطلع خواهد کرد.
نظارت و اطلاعات گمرک درخواست شونده بنا به درخواست بر موارد زیر نظارت خواهد داشت و یا در خصوص آنها اطلاعاتی را فراهم خواهد نمود:
کالای در حال حمل یا در انبار که معلوم شده جهت ارتکاب تخلف گمرکی در قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده مورد استفاده قرار گرفته یا سوء ظن استفاده از آنها وجود دارد؛
وسایل حمل و نقلی که معلوم شده جهت ارتکاب تخلف گمرکی در قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده مورد استفاده قرار گرفته یا سوء ظن استفاده از آنها وجود دارد؛
اماکنی که معلوم شده جهت ارتکاب تخلف گمرکی در قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده مورد استفاده قرار گرفته یا سوء ظن استفاده از آنها وجود دارد؛
اشخاصی که معلوم شده در قلمرو طرف متعاهد درخواستکننده مرتکب تخلف گمرکی شده یا مظنون به ارتکاب تخلف گمرکی هستند، به ویژه کسانی که به قلمرو طرف متعاهد درخواست شونده وارد و خارج میشوند.
اطلاعات
هرگونه اطلاعاتی که به موجب این موافقتنامه مبادله میشود، باید با کلیه اطلاعات مربوط برای تفسیر و بهرهگیری از آن همراه باشد.
مکاتبه در مورد درخواستها
درخواستهای کمک که به موجب این موافقتنامه به عمل میآید، بهطور مستقیم برای گمرک طرف متعاهد دیگر ارسال خواهد شد. درخواست کمک به صورت کتبی یا الکترونیکی انجام خواهد شد و با هرگونه اطلاعاتی که جهت اجابت درخواست مفید به نظر میرسند همراه خواهند بود. گمرک درخواست شونده میتواند خواستار تایید مکتوب درخواست الکترونیکی شود. در مواقعی که شرایط ایجاب میکند درخواستها میتواند بهطور شفاهی صورت گیرد. این قبیل درخواستها باید فوری به صورت کتبی تایید گردد.
درخواستهایی که متعاقب بند (1) این ماده صورت میگیرد شامل جزئیات زیر خواهند بود: الف نام گمرک درخواستکننده؛ ب موضوع گمرکی مورد بحث، نوع همکاری درخواست شده و دلایل درخواست؛ پ شرح مختصری از موضوع، عناصر قانونی و ادله آن؛ ت اسامی و نشانی اشخاص مرتبط با درخواست، چنانچه شناخته شده باشند.
تمام درخواستها به زبان انگلیسی مکاتبه خواهد شد.
چنانچه گمرک درخواستکننده تقاضای دنبال نمودن رویه یا روش خاصی را نماید، گمرک درخواست شونده با توجه به قوانین و مقررات داخلی خود با این درخواست موافقت مینماید.
اطلاعاتی که در این موافقتنامه به آن اشاره شده است به مامورانی که توسط گمرکات بهطور ویژه برای این منظور تعیین شدهاند ارائه خواهد شد. فهرست ماموران مزبور طبق ماده (16) این موافقتنامه در اختیار گمرک طرف متعاهد دیگر گذاشته خواهد شد.
اجرای درخواستها
شیوههای کسب اطلاعات چنانچه گمرک درخواست شونده اطلاعات مورد درخواست را نداشته باشد تمام اقدامات قانونی را جهت کسب آن اطلاعات اتخاذ خواهد کرد.
حضور ماموران گمرک در قلمروی طرف متعاهد دیگر ماموران گمرک یک طرف میتوانند بنا به دعوت رسمی در قلمرو طرف دیگر برای بررسی اسناد مربوط حاضر شوند.
محرمانه بودن اطلاعات
1 هرگونه اطلاعاتی که به موجب این موافقتنامه دریافت میشود فقط توسط گمرکات و صرفا برای اهداف این موافقتنامه مورد استفاده قرار خواهد گرفت، جز در مواردی که گمرک ارائهدهنده چنین اطلاعاتی، استفاده از آن را برای اهداف دیگر یا توسط مقامات دیگر صراحتا اجازه داده باشد. 2 هرگونه اطلاعات دریافت شده به موجب این موافقتنامه محرمانه تلقی شده و حداقل با رعایت قوانین ملی طرف متعاهد دریافتکننده از حمایت و حفاظت مشابه اطلاعات آن طرف برخوردار خواهد بود. 3 در مواردی که به موجب این موافقتنامه، دادههای شخصی مبادله میشوند، طرفهای متعاهد از وجود استاندارد حفاظت از دادهها، که حداقل معادل استاندارد حاصل از اجرای اصول مندرج در پیوست این موافقتنامه است، که جزء لاینفک آن میباشد، اطمینان حاصل خواهند کرد.
حفاظت از دادههای شخصی
1 تبادل دادههای شخصی به موجب این موافقتنامه با توافق متقابل طرفهای متعاهد آغاز خواهد شد. بر اساس ماده (12) این موافقتنامه چنین دادههایی باید از سطح حفاظتی برخوردار باشد که الزامات قوانین ملی طرف متعاهد ارائهکننده را برآورده نماید. 2 در چهارچوب این ماده، طرفهای متعاهد قوانین و مقررات مربوط به حفاظت از دادههای شخصی خود را به یکدیگر ارائه خواهند نمود.
استثنائات
در مواردی که کمکها به موجب این موافقتنامه، حاکمیت، امنیت، نظم عمومی و یا سایر منافع اساسی ملی طرف درخواست شونده را نقض کند یا به منافع تجاری یا حرفهای مشروع خدشه وارد نماید، از ارائه این کمکها میتوان خودداری نمود یا با توجه به چنان شرایطی، همان گونه که گمرک درخواست شونده ممکن است مقرر کند آنها را ارائه نمود.
اگر گمرک درخواستکننده در صورتی که درخواست مشابهی از سوی گمرک درخواست شونده مطرح شود، توانایی برآوردن آن را نداشته باشد، در درخواست خود این واقعیت را مورد توجه قرار خواهد داد. برآوردن چنین درخواستی به صلاحدید گمرک درخواست شونده خواهد بود.
چنانچه دلایلی وجود داشته باشد که ارائه کمک در تحقیق، تعقیب و اقدامات جاری خللی ایجاد خواهد کرد، میتوان آن را به تعویق انداخت. در چنین مواردی گمرک درخواست شونده برای تعیین اینکه آیا میتوان ارائه کمک را موکول به شرایطی نمود که گمرک درخواست شونده احتمالا ضروری میداند، با گمرک درخواستکننده مشورت خواهد کرد.
در مواردی که از ارائه کمک خودداری شود یا ارائه آن به تعویق بیفتد، دلایل خودداری یا تعویق آن ارائه خواهد شد.
همکاری به موجب این موافقتنامه شامل دستگیری یا بازداشت اشخاص یا وصول اجباری حقوق گمرگی، سایر مالیاتها، جریمهها و غیره نخواهد شد.
هزینهها
1 گمرکات با رعایت بندهای (2) و (3) این ماده از هرگونه دعوی برای بازپرداخت هزینههای متحمل شده در اجرای این موافقتنامه صرف نظر خواهند نمود. 2 مخارج و حق الزحمههای پرداختی به کارشناسان و همچنین هزینههای مترجمان متون و مترجمان هم زمان که کارمند دولت نباشند، توسط گمرک درخواستکننده تقبل خواهد شد. هزینههای ناشی از حضور ماموران یک طرف در قلمرو طرف دیگر موضوع ماده (11) این موافقتنامه توسط طرف درخواستکننده، تقبل خواهد شد. 3 چنانچه برای اجرای درخواست، هزینههای زیاد یا غیرمتعارف مورد نیاز بوده یا باشد، طرفهای متعاهد به منظور تعیین شرایطی که به موجب آن درخواست باید اجراء شود و همچنین روشی که به موجب آن هزینهها باید تقبل شود، با یکدیگر مشورت خواهند کرد.
اجراء و اعمال موافقتنامه
گمرکات بهطور مشترک و مستقیم در خصوص ترتیبات تفصیلی مربوط به تسهیل در اعمال این موافقتنامه تصمیمگیری خواهند نمود.
قلمرو اجرائی
این موافقتنامه در قلمرو طرفهای متعاهد به گونهای که در مقررات قانونی و اداری داخلی آنها تعریف شده است، قابلیت اجراء خواهد داشت.
حل و فصل اختلافها
گمرکات سعی خواهند کرد که اختلاف نظرها یا سایر مشکلات در زمینه تفسیر یا اجرای این موافقتنامه را از طریق توافق متقابل حل و فصل نمایند.
مقررات نهائی
لازم الاجراء شدن این موافقتنامه در اولین روز ماه دوم پس از اینکه طرفهای متعاهد به صورت کتبی به یکدیگر اطلاع دادند که الزامات قانون اساسی و داخلی برای لازم الاجراء شدن این موافقتنامه انجام شده است، لازم الاجراء خواهد شد.
مدت و فسخ 1 این موافقتنامه برای مدت نامحدود در نظر گرفته شده است ولی هریک از طرفهای متعاهد میتواند در هر زمان با اعلام از طریق مجاری دیپلماتیک آن را فسخ کند. 2 فسخ موافقتنامه سه ماه از تاریخ اعلام فسخ به طرف متعاهد دیگر نافذ خواهد شد، با این وجود اقدامات جاری در زمان فسخ طبق مفاد این موافقتنامه تکمیل خواهد شد.
بازنگری طرفهای متعاهد به منظور بازنگری این موافقتنامه، بنا به درخواست یا در پایان پنج سال از تاریخ لازم الاجراء شدن آن با یکدیگر ملاقات خواهند کرد، مگر آنکه عدم نیاز به بازنگری را به صورت کتبی به اطلاع یکدیگر برسانند. به منظور گواهی مراتب بالا، امضاءکنندگان زیر که بهطور مقتضی مجاز شدهاند، این موافقتنامه را امضاء کردهاند.
این موافقتنامه در تهران در روز چهارشنبه مورخ 12 مهرماه 1393 هجری شمسی برابر با 14 اکتبر 2014 میلادی در دو نسخه به زبانهای فارسی، ویتنامی و انگلیسی که هر دو دارای اعتبار یکسان هستند، تنظیم گردید. در صورت بروز هرگونه اختلاف در تفسیر، متن انگلیسی ملاک خواهد بود.
از طرف گمرک جمهوری اسلامی ایران - از طرف اداره کل گمرک ویتنام
پیوست اصول اساسی حفاظت از ضمیمه دادههای شخصی 1 دادههای شخصی که به موجب این موافقتنامه مبادله میشوند فقط به منظور اهداف تعیین شده و بر اساس شرایطی که گمرک ارائهکننده این دادهها مقرر نموده است میتوانند مورد استفاده قرار گیرند. 2 بنا به درخواست، گمرکی که دادههای شخصی را دریافت مینماید گمرک ارائهکننده داده را از چگونگی بهره برداری از این دادهها و نتایج حاصله مطلع خواهد نمود. 3 دادههای شخصی فقط به گمرک طرف متعاهد دیگر منعکس خواهد شد. انتقال دادههای شخصی به دیگر مقامات فقط با اجازه قبلی گمرک ارائهکننده دادههای مربوط مجاز میباشد. 4 گمرکی که دادههای شخصی را انتقال میدهد از صحیح بودن، به روز بودن و زائد نبودن آن، با توجه به منظوری که بر آن اساس تهیه شده است، اطمینان حاصل خواهد نمود. هرگونه ممنوعیت طبق مقررات قانونی یا اداری ملی هر یک از طرفهای متعاهد مدنظر قرار خواهد گرفت. چنانچه پس از انتقال دادههای شخصی مشخص شود که این دادهها اشتباه بوده یا نباید تبادل میشده است، این موضوع فوری اطلاع داده خواهد شد. گمرک دریافتکننده دادهها، این چنین دادههایی را اصلاح یا حذف خواهد نمود. 5 هر شخص باید بنا به درخواست، از دادههای شخصی ذخیره شده مربوط به او و استفاده مورد نظر از آنها مطلع شود. این الزام به ارائه اطلاعات به شخص در مواقعی که منافع عمومی در مورد عدم ارائه اطلاعات بر منافع آن شخص در اخذ اطلاعات ارجحیت داشته باشد اعمال نخواهد شد. علاوه بر آن، حق کسب اطلاعات، مشروط به رعایت مقررات اداری و قانونی قابل اعمال در قلمروی ملی طرف متعاهدی میباشد که درخواست اطلاعات نموده است. گمرک ارائهکننده دادههای شخصی باید قبل از اتخاذ تصمیم در خصوص درخواست اطلاعات از جانب شخص مربوط مورد مشورت قرار گیرد. چنانچه درخواست اطلاعات رد شود، شخص مذکور باید روشی برای جبران داشته باشد. 6 چنانچه تحقیقات مبتنی بر دادههای مبادله شده شخصی به موجب این موافقتنامه منجر به ورود خسارت به شخص حقیقی گردد، گمرکی که از این دادههای شخصی استفاده نموده است طبق مقررات اداری و قانونی قابل اعمال در قلمروی ملی آن طرف متعاهد، مسوول این خسارت میباشد. آن گمرک نمیتواند با اعلام اینکه خسارت وارده توسط گمرک ارائهکننده دادههای شخصی صورت گرفته است، از خود رفع مسوولیت نماید. 7 دادههای شخصی مبادله شده طبق این موافقتنامه نباید برای مدتی بیش از مدت تعیین شده برای اهدافی که به لحاظ آن مبادله شده است نگهداری شود. 8 گمرکات باید انتقال یا دریافت داده شخصی مبادله شده به موجب این موافقتنامه را ثبت نمایند. 9 گمرکات و سایر مقامات باید در موارد مقتضی اقدامات امنیتی ضروری را جهت حفاظت دادههای شخصی مبادله شده به موجب این موافقتنامه از دسترسی، تغییرات یا انتشار غیرمجاز به عمل آورند.
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده و یک تبصره منضم به متن موافقتنامه، شامل مقدمه و بیست و یک ماده و یک پیوست در جلسه علنی روز دوشنبه مورخ بیستم خردادماه یکهزار و سیصد و نود و هشت مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ 5/4/1398 به تایید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی علی لاریجانی