قوانین جاری ›

قانون تصویب عهدنامه ودادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان


۲۴ بخش جاری
تاریخ تصویب
۱۳۰۷/۰۳/۰۸
مرجع تصویب
مجلس شورای ملی
آخرین وضعیت
ساختار الحاقی 1307/10/16
شناسهٔ qavanin: 5981900678602226537 · مشاهدهٔ اصل در qavanin.ir ↗
فهرست مطالب
مجلس شورای ملی عهدنامه و دادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان را که مشتمل بر نه فصل و یک پروتکل ضمیمه است و در ششم آذر ماه 1306 در کابل به امضاء رسیده است و همچنین مراسله نمره 847 وزیر مختار ایران در کابل و مراسله جوابیه کفیل وزارتخارجه افغانستان نمره 2691 را تصویب مینماید. این قانون که مشتمل بر یک ماده و متن عهدنامه ضمیمه است در جلسه هشتم خرداد ماه یکهزار و سیصد و هفت شمسی بتصویب مجلس شورای ملی رسید. رئیس مجلس شورای ملی - حسین پیرنیا
متن عهدنامه و دادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم دولتین علیتین ایران و افغانستان نظر بمناسبات و ارتباطات مادی و معنوی و نظر بوضعیت جغرافی و نیز از یگانگی دینی و حسی و دیگر احتیاجات وظایفی را که عصر حاضر برای ملتین روز بروز ایجاد و ایجاب مینماید در زیر نظر ملاحظه آورده خواستند باعتقاد جازم رشته دوستی و برادری موجوده را که در بینشان ثابت و پایدار است روشن‌تر و روابط صمیمی خود را متین‌تر و امین‌تر نمایند برای استحصال این مطلب انعقاد یک عهدنامه و دادیه و تامینیه را لازم شمرده. از طرف دولت شاهنشاهی ایران جناب میرزا سید مهدیخان فرخ وزیر مختار و ایلچی مخصوص اعلیحضرت شاهنشاه ایران و از طرف دولت شاهی افغانستان عالیقدر جلالتمآب سردار اعلی غلام صدیق‌خان کفیل وزارت خارجه وکلای مختار معین شدند وکلای مختار مشارالیهما پس از ارائه اعتبارنامه‌های خودشان که آنرا موافق باصول جاریه یافتند بعقد فصول آتی موافقت کردند:
اساس روابط ایران و افغانستان عهدنامه مورخ اول سرطان 1300 است که تمام مواد و مقررات آن دارای اعتبار می‌باشد.
هر یک از طرفین متعاهدین تقبل می‌کند که از حمله و تجاوزات بطرف مقابل و یا وارد کردن قوای مسلحه خود به خاک طرف مقابل خودداری بکند. در صورتی که یکی از متعاهدین مورد حمله یک یا چند دولت ثالث بشود طرف متعاهد دیگر تقبل می‌کند که بیطرفی را در تمام مدت جنگ محفوظ بدارد و ضمنا طرفی که مورد حمله واقع شده از طرف خود بر فرض موجود بودن هر نوع منافع سیاسی و سوق‌الجیشی و تاکتیکی نباید این بیطرفی را‌نقض کند.
هر یک از طرفین متعاهدین تقبل می‌کند که در هیچ نوع عملیات خصمانه که از طرف یک یا چند دولت ثالث بر ضد طرف متعاهد وقوع یابد و همچنین در اتحادها و ائتلافهای سیاسی و نظامی که بر خلاف استقلال و یا مصونیت و یا اقتدارات متعاهد دیگر و یا موجب ضرر سیاسی و یا نظامی او باشد نه رسما و نه عملا شرکت ننماید. و همچنین طرفین متعاهدین از مشارکت در محاصره و یا بایکت اقتصادی که بر ضد یکی از متعاهدین بعمل آمده باشد خودداری خواهند نمود.
در صورتی که یک یا چند دولت ثالث در موقع جنگ با یکی از متعاهدین بیطرفی متعاهد دیگر را نقض کرده و از خاک آن مملکت قشون و اسلحه و مهمات جنگی عبور دهد و یا بخواهد نفرات و آذوقه و چهارپایان و کلیه هر چیزی که برای جنگ لازم باشد از آن مملکت تهیه نماید و یا قشون خود را که عقب‌نشینی مینماید از آنجا عبور دهد و یا سکنه مملکت بی‌طرف را برای مقاصد نظامی خود تشویق و وادار بقیام بکند و یا در‌خاک مملکت بیطرف استکشافات نظامی بعمل آورد متعاهد بیطرف ملزم است که با قوای مسلح خود از عملیات مزبور جلوگیری کرده و بیطرفی خود را‌حفظ نماید.
طرفین متعاهدین موافقت مینمایند که اختیارداران خود را در ظرف مدتیکه بیش از نه ماه پس از مبادله نسخ صحه شده این قرارداد نباشد در طهران مجتمع کرده و قراردادهای تجارتی و اقامت و قنسولی و پستی و تلگرافی و اعاده مجرمین را مبنی بر اصول تساوی طرفین منعقد نمایند.
طرفین متعاهدین توافق نمودند که برای تصفیه و تسویه اختلافاتی که ممکن است فیمابین بروز کند و بطریق عادی دیپلوماتیک حل نشود بطریق مخصوصی که در پروتکل ضمیمه توضیح شده است حل خواهند نمود.
محتاج بتوضیح نیست که در خارج از حدود تقبلاتیکه طرفین متعاهدین نسبت بهمدیگر دارند هر یک از طرفین در روابط بین‌المللی خود آزادی مطلق خواهند داشت.
قرارداد حاضر برای مدت شش سال منعقد شده و پس از رسیدن بتصویب و صحه مقامات مقننه مملکتین دارای اعتبار خواهد بود هر‌گاه یکی از طرفین متعاهدین تا ششماه بانقضای مدت اعتبار این قرارداد مانده میل خود را در باب خاتمه دادن بآن اعلان ننماید قرارداد بخودی خود برای مدت یکساله تجدید شده محسوب خواهد شد تا وقتی که اقلا تا ششماه قبل از انقضای سال عدم تجدید آن در آخر آن سال از یکی از‌طرفین اخطار شود.
اخطار تصمیم بخاتمه دادن بقرارداد حاضر پس از انقضای شش سال اول در موقعی که کمتر از ششماه بانقضای مدت آن مانده باشد موثر نخواهد بود.
قرارداد حاضر در دو نسخه اصلی بزبان فارسی نوشته شده و نسخ صحه شده در کابل مبادله خواهد شد برای تصدیق مراتب مذکوره در‌این قرارداد اختیارداران طرفین آنرا در دو نسخه امضاء و مهر نمودند بتاریخ ششم آذر ماه یکهزار و سیصد و شش مطابق ششم قوس یک هزار و‌سیصد و شش شمسی هجری 1306 محل امضاء وزیر مختار و ایلچی مخصوص اعلیحضرت شاهنشاه ایران. مهدی فرخ محل امضاء: وکیل وزیر خارجه غلام صدیق
پروتکل ضمیمه نظر بفصل ششم قرارداد و دادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان طرفین متعاهدین برای طرز ارجاع بحکمیت اینطور موافقت نمودند که در صورت ظهور اختلاف مابین طرفین متعاهدین هر گاه از مجرای سیاسی حل قضیه نشود هر یک از طرفین یکی از رجال مهم مملکت خود را بطور تفویض انتخاب مینمایند در صورت عدم موافقت رای مابین آن‌ها دو حکم مزبور متفقا یکی از رجال مهم مملکت بی‌طرف ثالثی را انتخاب خواهند نمود و رای آنحکم ثالث در باب مابه‌الاختلاف قطعی‌الاجرا خواهد بود بتاریخ ششم ماه آذر یکهزار و سیصد و شش مطابق ششم قوس یک هزار و‌سیصد و شش شمسی هجری 1306. محل امضاء: وزیر مختار و ایلچی مخصوص اعلیحضرت شاهنشاه ایران. مهدی فرخ محل امضاء: وکیل وزیر خارجه غلام صدیق
نظر بموجود بودن روابط مادی و معنوی وشتهای الفت و برادری بین مملکتین ایران و افغانستان که خوشبختانه بوسیله عهد نامه ودادیه اول سرطان 1300 و عهد نامه ودادیه و تامینیه ششم آذر ماه 1306 برقرار و تکمیل شده است و برای تشیید وتتمیم روابط مزبوره اعلیحضرت شاهنشاه ایران و اعلیحضرت پادشاه افغانستان انعقاد پروتکل حاضر را در تکمیل عهد نامه‌های مذکوره لازم شمرده و برای امضاء آن اختیار داران خود را بترتیب ذیل معین نمودند : اعلیحضرت شاهنشاه ایران جناب میرزا فتح‌الله خان پاک روان کفیل وزارت امور خارجه. اعلیحضرت پادشاه افغانستان عالی قدر جلالتماب سردار اعلی غلام صدیق خان کفیل وزارت امور خارجه. اختیار داران مزبور پس از ارائه اختیار نامهای خود که دارای شرایط و اعتبار لازمه بود در موارد ذیل موافقت حاصل کردند:
ماده اولالحاقی ۱۳۰۷/۱۰/۱۶
در صورتیکه یکی از مملکتین ایران و افغانستان مورد عملیات خصمانه یک یا چند دولت ثالث بشود متعاهد دیگر مکلف است که تمام کوشش خود را بعمل آورد که وضعیت مذکوره را اصلاح نماید. اگر با وجود تمام مساعی مبذوله معذلک وقوع جنگ حتمی و ناگزیر شود متعاهدین تقبل می‌کنند که وضعیت را بدقت و با روح یگانگی و محبت و‌خیرخواهی تحت مطالعه درآورند تا اینکه راه حلی که موافق منافع عالیه آن‌ها و متناسب با وضعیت باشد پیدا نمایند.
ماده دومالحاقی ۱۳۰۷/۱۰/۱۶
دولتین متعاهدین قبول می‌کنند که جهه ترقی و تعالی مملکتین و ملتین هر گونه وسائل و وسائطی را که برای طرف دیگر نافع و مورد‌احتیاج بوده و در مملکت طرف مقابل موجود باشد اعم از وسائل مادی و متخصص فنی و غیره باختیار طرف مقابل واگذار و طرف مقابل را بان معاونت نماید ترتیب واگذاری و معاونت مذکور را بر طبق مقاولات مخصوص معین خواهند کرد. هم چنین طرفین متعاهدین معظمین توافق نظر حاصل نمودند که با هم دیگر تشریک مساعی اقتصادی بنمایند و قبول نمودند که در اسرع اوقات متخصصین فنی طرفین مجتمعا شرائط و وسایل تشریک مساعی اقتصادی مزبور را بطور کلی و بالخصوص شرایط و ترتیب ایجاد و تکمیل و وسائل‌ارتباطیه بین مملکتین را اعم از اتصال راههای مملکتین و ایجاد و اتصال پست زمینی و هوائی و خطوط تلگرافی با سیم و بی‌سیم و شرائط دادن ترانزیت آزاد و استفاده تجارت در سرتاسر خاک یک دیگر و دادن مزایا و تسهیلات گمرکی و امثال آن را تحت مطالعه دقیق قرار دهند تا پس از تصویب بموقع عمل گذارده شود.
ماده سومالحاقی ۱۳۰۷/۱۰/۱۶
اتباع طرفین متعاهدین در خاک یکدیگر در مسائل عمومی مورد معامله ملت کامله‌الوداد خواهند بود. در قراردادهای تجارتی و گمرکی و اقامت که باید در اسرع اوقات بین طرفین منعقد شود طرفین متعاهدین نسبت بهمدیگر معامله را که غیر‌مساعدتر از معامله(معامله‌ای) هر یک از آن‌ها با هر دولت ثالثی نباشند خواهند نمود.
ماده چهارمالحاقی ۱۳۰۷/۱۰/۱۶
مدت اعتبار این پروتکل که پس از رسیدن بتصویب و صحه مقامات صلاحیت دار مملکتین دارای اعتبار خواهد بود تا آخر مدت اعتبار‌عهدنامه ودادیه و تامینیه منعقده در تاریخ 6 آذر ماه 1306 خواهد بود. - اختیارداران طرفین این پروتکل را که مکمل عهدنامه ودادیه و تامینیه ششم آذر ماه 1306 می‌باشد در دو نسخه اصلی فارسی امضاء نمودند. طهران بتاریخ 25 خرداد 1307 مطابق 15 ژوئن 1928 امضاء: پاک روان- امضاء: غلام صدیق
پروتکل راجعه باعاده مجرمین و متهمین بجرم بین دولتین ایران و افغانستان در تعقیب فصل هفتم عهدنامه مودت منعقده بین ایران و افغانستان در تاریخ اول سرطان 1300 در باب اعاده مجرمین اختیارداران طرفین این پروتکل را‌امضاء مینمایند: کلیه مجرمین غیر سیاسی و متهمین بجرم‌های غیر سیاسی که پس از ارتکاب جرمی در خاک یکطرف بخاک طرف دیگر رفته باشند و تقاضای‌استرداد آن‌ها بشود بمامورین طرفی که جرم در خاک آن واقع شده تسلیم خواهند شد. تقاضانامه استرداد باید بوزارت امور خارجه داده شده و ورقه جلب یا حکمی که بامضاء مقامات صلاحیت‌دار قضائی رسیده بان ضمیمه باشد. بطوریکه واضح است در ورقه جلب یا حکم محکمه باید جرم صریحا ذکر شده و -ماده قانونی که مجازات آن جرم را معین می‌کند تصریح گردد. هر کاه(هرگاه) متهم یا مجرم از اتباع مملکتی باشد که بانجا پناه برده مسترد نخواهد شد و مملکتی که جرم در آنجا واقع شده حق دارد وقوع جرم را با دلایل و‌مدارک بمملکت طرف دیگر داده و تقاضای تعقیب یا مجازات متهم یا مجرم را مطابق قانون آن مملکت بنماید. اعتبار این پروتکل تا مدت دو سال باقی است هر کاه(هرگاه) در موقع انقضاء دو سال هیچیک از طرفین آنرا فسخ نکرد برای مدت دو سال دیگر دارای اعتبار‌خواهد بود. طهران بتاریخ 25 خرداد 1307 مطابق 15 ژوئن 1928 امضاء: پاک روان امضاء: غلام صدیق
مراسله ضمیمه عهدنامه ودادیه و تامینیه ایران و افغانستان) نمره 847 مورخه 29 آذر ماه 1306 آقای کفیل وزارت خارجه نظر بعقد قرارداد و دادیه و تامینیه بین دولتین ایران و افغانستان افتخار دارم باطلاع جناب مستطاب اجل عالی برسانم که چون دولت شاهنشاهی ایران همواره اهتمام دارد که تعهدات خود را انجام دهد و تعهدات عهدنامه مذکور را با تعهداتی که در مقابل جامعه ملل دارد منافی نمی‌شمارد علیهذا دولت شاهنشاهی ایران بدولت علیه افغانستان اعلام میدارد که تعهداتی را که از عضویت خود در جامعه ملل دارد بنوبه خود محترم و مجرا خواهد داشت. موقع را برای تجدید احترامات فائقه مغتنم میشمارد محل امضای مهدی فرخ.
مراسله کفیل وزارت امور خارجه افغانستان مورخه 6 جدی 1306 نمره 2691 آقای وزیر مختار مراسله تمبر 847 مورخه 29 آذر جلالتمآب در موضوع عقد قرارداد ودادیه و تامینیه بین دولتین افغانستان و ایران دائر باینکه دولت علیه ایران مواد قرارداد مذکور را منافی با تعهداتی که در مقابل جامعه ملل دارد نمیداند و اصل دست مودت گردیده استحضار حاصل شد. محل امضاء: وکیل وزارت خارجه محمد ولی
عهدنامه و دادیه و تامینیه منعقده بین دولتین ایران و افغانستان مشتمل بر نه فصل و یک پروتکل و دو فقره مراسله منضمه بشرح فوق در جلسه هشتم خرداد ماه یکهزار و سیصد و هفت شمسی تصویب شده است.
رئیس مجلس شورای ملی - حسین پیرنیا