موافقتنامه مربوط بتاسیس موسسه بینالمللی روشهای تعلیم بزرگسالان بین دولت شاهنشاهی ایران و یونسکو مشتمل بر یک مقدمه و 13 ماده که در تاریخ 16 دسامبر 1968 (25 آذر ماه 1347) بامضاء نمایندگان مختار دولت ایران و یونسکو در پاریس رسیده است تصویب و بدولت اجازه داده میشود اسناد تصویب آنرا مبادله نماید
قانون فوق مشتمل بر یک ماده و موافقتنامه ضمیمه پس از تصویب مجلس شورایملی در جلسه روز پنجشنبه 21ر12ر48 در جلسه روز دوشنبه بیست و هشتم اردیبهشت ماه یکهزار و سیصد و چهل و نه به تصویب مجلس سنا رسید.
رئیس مجلس سنا - جعفر شریفامامی
موافقتنامه بین یونسکو و دولت ایران بمنظور تاسیس موسسه بینالمللی روشهای تعلیم بزرگسالان
نظر باینکه کنفرانس عمومی یونسکو در چهاردهمین اجلاس خود مدیر کل را مجاز نمود که «برنامه آزمایشی باسواد نمودن مردم دنیا را... از طریق کمک به مساعی دولتهای عضو برای گسترش بیش از پیش مبارزه علیه بیسوادی اجرا نموده و توسعه دهد» (قطعنامه 14 سی. –ر442 – 1) نظر باینکه دولت ایران پیشنهاد نموده است که برای تاسیس و فعالیت یک موسسه بینالمللی روشهای تعلیم بزرگسالان در سرزمین خود تشریک مساعی نماید. با تمایل بانعقاد موافقتنامهای بمنظور تامین تاسیس و فعالیت «موسسه» مزبور و تعیین مدت و شرائط کمکی که اعطاء خواهد شد سازمان تربیتی و علمی و فرهنگی ملل متحد که از این پس «سازمان» نامیده میشود و دولت ایران که از این پس «دولت» نامیده خواهد شد بشرح زیرموافقت نمودند:
تاسیس دولت موافقت مینماید که در طی سال 1968 بمنظور ایجاد موسسه بینالمللی روشهای تعلیم بزرگسالان در ایران- که از این پس (موسسه) خوانده خواهد شد طبق مقررات موافقتنامه حاضر هر نوع اقدام لازم را بعمل آورد.
مشارکت موسسه بصورت دستگاهی خود مختار در خدمت دولتهای عضو و اعضای وابسته سازمان خواهد بود.
وظائف 1 - وظائف موسسه عبارت خواهد بود از تهیه اسناد و مدارک و تامین خدمات تحقیقی و تعلیماتی در مورد روشها و وسائل و لوازم و فنون مربوط به باسواد کردن بزرگسالان برای دول عضو و اعضای پیوسته سازمان. برای حصول این مقصود موسسه اقدامات زیر را بعمل خواهد آورد: الف - جمعآوری و طبقهبندی و مبادله اسناد مربوط به آموزش و برنامههای باسواد کردن در سطح عادی و بالاتر از عادی. ب - انجام مطالعات تطبیقی در روشها - وسائل - لوازم و فنون مورد استفاده در برنامههای باسواد کردن در سطح عادی و در سطح بالاتر از عادی درممالک مختلف جهان و تشویق تحقیق نسبت بروشهای آموزش مواد در سطح بالاتر از عادی به منظور توسعه متدلژی مبارره[مبارزه] با بیسوادی که با احتیاجات بزرگسالان در موقعیتهای متفاوت اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی مطابقت داشته باشد. ج - تشکیل و اداره سمینارها و دورههای تخصصی آموزشی در زمینه روشها و وسائل و لوازم و فنون مبارزه با بیسوادی در سطح بالاتر از عادی برای کارمندان عالیرتبه برنامههای مبارزه با بیسوادی. 2 - موسسه وظائف مزبور را از روی تاریخ و بترتیب حق تقدم مذکور در فوق مرحلهبندی خواهد نمود.
هیئت رئیسه.
موسسه بوسیله هیئت رئیسهای مرکب از اشخاص زیر اداره خواهد شد: الف - یک نماینده از طرف دولت. ب - یک نماینده از طرف هر یک از دول عضو یا عضو پیوسته سازمان که بگردش امور سازمان کمک اساسی مینماید و طبق تصمیم هیئت رئیسه دارای کرسی میباشد. ج - یک نماینده از طرف مدیر کل سازمان. د - یک نماینده از طرف هر سازمان بینالدول دیگر که بگردش امور موسسه کمک اساسی مینماید و طبق تصمیم هیئت رئیسه دارای کرسی میباشد.
رئیس هیئت رئیسه بوسیله خود هیئت انتخاب خواهد شد.
هیئت رئیسه برای گردش امور موسسه دارای کلیه اختیارات لازم خواهد بود. برنامه و بودجه موسسه بتصویب هیئت رئیسه خواهد رسید.گزارشهای سالیانه که طبق ماده 7 این موافقتنامه توسط مدیر موسسه به هیئت رئیسه تقدیم میگردد بوسیله هیئت مزبور مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت و هیئت دستوراتی را که مناسب بداند بمدیر موسسه صادر خواهد نمود. آئیننامههای مالی و مقررات استخدامی بتصویب هیئت رئیسه خواهد رسید.
اجلاسیه عادی هیئت رئیسه سالی یکمرتبه و اجلاسیه فوقالعاده هیئت رئیسه بنا بدعوت رئیس هیئت تشکیل خواهد شد. رئیس هیئت میتواند باراده خود یا به پیشنهاد مدیر کل سازمان یا بنا به تقاضای سه نفر از اعضای سازمان جلسه فوقالعاده تشکیل دهند.
تنظیم آئیننامه داخلی بعهده هیئت رئیسه خواهد بود.
کمیتهها 1 - هیات رئیسه بمنظور تامین گردش موثر کار موسسه در خلال اجلاسیهها اختیاراتی را که لازم بداند بیک کمیته ثابت فرعی که شرائط عضویت درآنرا خود تعیین مینماید تفویض خواهند نمود. 2 - هیات رئیسه میتواند مبادرت بتعیین یک کمیته مشورتی که شرایط عضویت و حدود اختیارات آنرا خود تعیین میکند بنماید. کمیته مزبور نظر مشورتی خود را درباره برنامه و نحوه اجرای آن به هیات رئیسه و مدیر موسسه اعلام خواهد نمود.
دبیرخانه
برای حسن انجام وظائف موسسه دبیرخانهای با یک رئیس و کارمند مورد لزوم تشکیل خواهد شد
رئیس دبیرخانه از طرف رئیس هیات رئیسه با موافقت مدیر کل سازمان منصوب خواهد گردید.
بشرط تصمیم کنفرانس عمومی سازمان و امضای موافقتنامه لازم - میتوان بنا بر تقاضای هیات رئیسه برای رئیس دبیرخانه همان مزایائی را قائل شد که سازمان باستناد برنامه یا هر برنامه معادل دیگری که بتصویب کنفرانس عمومی سازمان برسد برای کارمندان عملیاتی و اجرائی در نظر گرفتهاست
سایر اعضای دبیرخانه عبارت خواهند بود از: الف - کارمندان سازمان که بموجب ماده 11 این موافقتنامه و طبق مقررات سازمان در اختیار موسسه قرار خواهند گرفت. ب - مامورینی که بموجب ماده 11 موافقتنامه حاضر و بشرط تصمیم کنفرانس عمومی و امضای موافقتنامه لازم - از طرف سازمان بدرخواست هیات رئیسه طبق برنامه یونسکو پاس یا هر برنامه معادل دیگری که ممکن است بتصویب کنفرانس عمومی سازمان برسد - در اختیار موسسه قرارخواهند گرفت. ج - هر شخصی که از طرف رئیس دبیرخانه طبق مقررات مصوب هیات رئیسه یا کمیته ثابت تعیین گردد.
وظائف مدیر وظائف زیر بر عهده مدیر خواهد بود: الف - اداره امور موسسه طبق برنامهها و دستورالعملهای مقرره از طرف هیات رئیسه. ب - تهیه طرح برنامه و بودجه جهت تسلیم به هیات رئیسه ج - تهیه دستور موقت جلسات هیات رئیسه و تسلیم پیشنهاداتی که برای اداره موسسه مفید تشخیص دهد به هیات رئیسه. د - تنظیم گزارشهای مربوط به فعالیتهای موسسه و تسلیم آن به هیات رئیسه ه - نمایندگی موسسه در کلیه مراجع حقوقی و قانونی.
ترتیبات مالی 1 - درآمدهای موسسه عبارت خواهد بود از وجوه تخصیص یافته از طرف سازمان و دولت و کمکهای مالی ممکنه سایر دول عضو و اعضای پیوسته سازمان یا کمکهای مالی سازمانهای بینالدول مذکور در بند 1 (قسمت د) ماده 4 این موافقتنامه و وجوه واصله در قبال خدماتی که موسسه انجام میدهد. 2 - موسسه میتواند با موافقت هیات رئیسه هدایا و موارثی دریافت نماید.
وضع قانونی - امتیازات و مصونیتها
موسسه در ایران از شخصیت حقوقی و اهلیت قانونی لازم برای اعمال وظائف خود - برخوردار خواهد بود.
دولت سازمان و مامورین و کارشناسان سازمان از جمله آنهائی را که در اختیار موسسه قرار میگیرند و نمایندگان دول عضو را که در جلسات هیاترئیسه یا کمیته ثابت شرکت مینمایند مشمول مقررات کنوانسیون مربوط به امتیازات و مصونیتهای سازمانهای تخصصی قرار خواهد داد.
اعضاء هیات رئیسه و مدیر موسسه ضمن توقف خود در ایران و هنگام اعمال وظائف خویش از امتیازات و تسهیلات و مصونیتهای اعضاءماموریتهای دیپلماتیک خارجی اگردیته در ایران برخوردار خواهند بود.
مامورینی که بموجب برنامه معاضدت عملیاتی یونسکو یا هر برنامه معادل دیگر در اختیار موسسه قرار میگیرند از همان وضع و مزایا وتسهیلات و مصونیت هائی استفاده خواهند نمود که ضمن موافقتنامههای منعقده باین منظور پیشبینی شده است.
دولت ورود (با استفاده از روادید مجانی) و توقف در کشور و خروج هر شخصی را که برای شرکت در جلسات هیات رئیسه دعوت میشود یا با ماموریت رسمی رهسپار محل موسسه میگردد مجاز خواهد نمود.
اجناس و دارائی و درآمد موسسه از کلیه مالیاتهای مستقیم معاف خواهد بود علاوه بر این موسسه از پرداخت هر گونه عوارض و مالیات پروانه یا وسائل و لوازم و کالاهائیکه برای استفاده رسمی وارد یا صادر گردد معاف خواهد بود
موسسه میتواند به هر ارزی برای خود حساب باز کند و میتواند هر نوع وجه و ارز در اختیار داشته و آزادانه بنقل و انتقال آنها بپردازد.
در اجرای این موافقتنامه مسئولیت حل و فصل دعاوی اشخاص ثالث علیه سازمان یا کارمندان آن یا اشخاص دیگری که در استخدام موسسه هستند بعهده دولت است. دولت سازمان و اشخاص مذکور فوق را از دعاوی یا تعهداتی که از عملیات موسسه بموجب آن موافقتنامه پیش آید مبری خواهد داشت مگر در مواردی که سازمان و دولت توافق حاصل نمایند که چنین دعاوی یا تعهداتی ناشی از غفلت فاحش یا خلاف عمدی این قبیلاشخاص میباشد.
کمک دولت دولت از اکتبر 1968 الی دسامبر 1970 مبلغ 250000 دلار که شامل خدمات کارمندان و ساختمان و اثاثه و تسهیلات و لوازم و کمک نقدی خواهد بود در اختیار موسسه خواهد گذارد
کمک سازمان 1 - سازمان از اکتبر تا دسامبر 1968 کمکی معادل 65000 دلار شامل خدمات کارشناسان و لوازم و از ژانویه 1969 الی دسامبر 1970 مبلغی نقد معادل100000 دلار برای ابتیاع وسائل و تهیه و نگاهداری اسناد و مدارک خرید کتب و دو دستگاه وسیله نقلیه و سایر هزینههای ضروری - و بشرط تصمیم پانزدهمین اجلاسیه کنفرانس عمومی مبلغی معادل 53000 دلار برای کمک هزینه تحصیلی و خدمات کارشناسان در اختیار موسسه خواهد گذارد.ضمنا در صورت وجود اعتبار معادل 32000 دلار دیگر کمک خواهد نمود و مجموع این مبالغ از 250000 دلار تجاوز نخواهد کرد. 2 - این کمک بموجب مقررات و روشهای مالی سازمان که حاکم بر برنامههای مربوط میباشد تامین خواهد شد. جزئیات نحوه پرداخت کمک مالی سازمان بوسیله موسسه و سازمان تعیین خواهد شد. 3 - موسسه هر ششماه یکمرتبه صورتحسابی که موارد مصرف کمکهای نقدی دریافتی را جزئا تشریح نماید تسلیم سازمان خواهد نمود.
مدت کمک سازمان کمک سازمان موضوع این موافقتنامه - بعد از 31 دسامبر 1978 - ادامه نخواهد یافت.
مقررات نهائی 1 - این موافقتنامه تا 31 دسامبر 1970 معتبر میباشد ولی اعتبار آنرا میتوان تا 31- دسامبر 1978 دفعتا واحدا و یا متدرجا تمدید نمود. 2 - در پایان کمک سازمان بموسسه دولت ضمن مشورت با سایر دول عضو و اعضاء پیوسته مذکور در بند 1 (ب) ماده 4 تصمیم خواهد گرفت مایلاست چه موادی از موافقتنامه بقوت خود باقی بماند (باستثنای آنچه که برای سازمان ایجاد تعهد میکند) و بعلاوه برای اینکه موسسه بتواند کارخود را بطرزی مناسب ادامه دهد ترتیبات ضروری را اتخاذ خواهد نمود. 3 - این موافقتنامه در صورت توافق دولت و سازمان مورد تجدید نظر قرار خواهد گرفت . 4 - این موافقتنامه پس از امضاء بموقع اجرا در خواهد آمد. بنا بمراتب امضاءکنندگان زیر که دارای اختیارات لازم میباشند این موافقتنامه را در دو نسخه بزبان انگلیسی در پاریس بتاریخ شانزدهم دسامبر1968 امضاء نمودند از طرف دولت صفاری قائممقام نماینده دائمی در یونسکو 16 دسامبر 1968 از طرف سازمان رنهماهو مدیر کل 16 دسامبر 1968 موافقتنامه فوق مشتمل بر یک مقدمه و سیزده ماده منضم بقانون موافقتنامه بین دولت ایران و یونسکو راجع بتاسیس موسسه بینالمللی روشهای تعلیم بزرگسالان میباشد رئیس مجلس سنا - جعفر شریفامامی