در اجرای ماده 4 قانون تاسیس وزارت اطلاعات و جهانگردی شرکت سهامی گشتها وابسته به وزارت اطلاعات و جهانگردی تشکیل و برطبق این اساسنامه اداره میشود.
مرکز اصلی شرکت تهران است و شرکت میتواند در نقاط مختلف کشور شعبه یا نمایندگی داشته باشد.
موضوع شرکت عبارت است از فراهم ساختن وسایل انجام مسافرتهای فردی و جمعی جهانگردان ایرانی و خارجی در داخل کشور(اعم ازمسافرت زمینی، هوائی و دریائی) و تامین خدمات جهانگردی و هر گونه عملیات بازرگانی و تبلیغاتی مربوط به موضوع شرکت بمنظور ارائه پیشرفتهای مملکتی و شناساندن آثار باستانی و جاذبههای جهانگردی ایران.
شرکت میتواند برای پیشبرد مقاصد مذکور در شرکتهای دیگر مشارکت نموده و با رعایت مقررات با آژانسهای مسافرتی از طریق اعطایوام همکاری نماید.
سرمایه شرکت مبلغ یکصد و پنجاه میلیون ریال است که پرداخت شده و به یکهزار و پانصد سهم یکصد هزار ریالی با نام و غیر قابل انتقال تقسیم میشود و تمامیآن متعلق به دولت است و با تصویب مجمع عمومی قابل افزایش خواهد بود.
شرکت دارای شخصیت حقوقی و استقلال مالی است و طبق این اساسنامه و اصول بازرگانی و مقررات مربوط به شرکتهای دولتی اداره میشود.
مواردی که در این اساسنامه پیشبینی نشده تابع قانون تجارت است.
-ماده 6 ارکان شرکت عبارتند از: 1 مجمع عمومی. 2 هیئت مدیره و مدیرعامل. 3 حسابرس (بازرس)
مجمع عمومی شرکت مرکب است از وزیر اطلاعات و جهانگردی و وزیر امور اقتصادی و دارایی و وزیر مشاور و رئیس سازمان برنامهبودجه، ریاست آن با وزیر اطلاعات و جهانگردی است.
مجمع عمومیسالی دو بار تشکیل میشود یکبار حداکثر تا پایان تیر ماه برای تصویب ترازنامه و حساب سود و زیان و یکبار درششماهه دوم برای تصویب بودجه و خط مشی و سایر موضوعاتی که در دستور جلسه قرار دارد.
مجمع عمومی بطور فوقالعاده برای اتخاذ تصمیم در مورد سایر مسائلی که جزو وظایف مجمع عمومی میباشد به دعوت رئیس مجمعیا مدیرعامل یا تقاضای کتبی حسابرس (بازرس) تشکیل خواهد شد.
وظایف و اختیارات مجمع عمومی بشرح زیر است. الف رسیدگی و تصویب ترازنامه و حساب سود و زیان. ب رسیدگی و اظهار نظر نسبت به گزارش عملیات سالانه شرکت و گزارش حسابرس (بازرس) ج تعیین و تصویب خط مشی و برنامه عملیات شرکت. د تصویب بودجه و تشکیلات و آئیننامههای مالی، معاملاتی و فنی شرکت با رعایت قوانین و مقررات مربوط. ه انتخاب مدیرعامل و اعضای هیئت مدیره و حسابرس (بازرس). و تصویب و اجازه خرید و فروش اموال غیر منقول شرکت. ز اجازه تحصیل وام یا اعتبار از منابع داخلی طبق مقررات مربوط. ح اتخاذ تصمیم نسبت به پیشنهاد هیئت مدیره درباره سازش و ارجاع دعاوی شرکت بداوری و تعیین داور. ط تعیین حقوق و مزایای مدیرعامل و هیئت مدیره با موافقت شورای حقوق و دستمزد و تعیین حقالزحمه حسابرس (بازرس). ی تصویب سرمایهگذاری و مشارکت در سایر شرکتها. ک اتخاذ تصمیم نسبت به سایر موضوعاتی که در حدود وظایف شرکت و یا رعایت قوانین و مقررات مربوط در دستور مجمع گذارده شده است.
هیئت مدیره مرکب از سه نفر است که به پیشنهاد وزیر اطلاعات و جهانگردی و تصویب مجمع عمومی انتخاب میشوند و مدیرعامل کهاز میان منتخبین به ترتیب مذکور انتخاب خواهد شد سمت ریاست هیئت را نیز به عهده دارد.
مدت تصدی اعضای هیئت مدیره و مدیرعامل سه سال است و تا انتخاب مجدد در سمت خود باقی خواهند بود و انتخاب مجدد آنان بلامانع میباشد.
تغییر هر یک از اعضای هیئت مدیره و همچنین مدیرعامل قبل از انقضای دوره تصدی و انتخاب جانشین آنان برای بقیه مدت بهمان ترتیبی است که در ماده 10 مقرر شده است.
جلسات هیئت مدیره حداقل ماهی دو بار تشکیل خواهد شد و تصمیمات آن با اکثریت آراء معتبر است. هیئت مزبور دفتری خواهدداشت که تمام تصمیمات متخذه در آن ثبت و به امضای مدیرعامل و اعضای هیئت مدیره حاضر در جلسه خواهد رسید.
در غیاب مدیرعامل یکی از اعضای هیئت مدیره به انتخاب مدیرعامل وظایف او را انجام خواهد داد.
وظایف و اختیارات هیئت مدیره بشرح زیر میباشد: الف بررسی و تایید بودجه و ترازنامه و حساب سود و زیان و گزارش عملیات سالانه برای تسلیم به مجمع عمومی. ب بررسی و تایید تشکیلات و آئیننامههای استخدامیبر اساس مقررات استخدامیشرکتهای دولتی پس از موافقت سازمان امور اداری واستخدامیکشور و تدوین آئیننامههای مالی و معاملاتی با موافقت وزارت امور اقتصادی و دارایی برای پیشنهاد به مجمع عمومی. ج بررسی و تایید خط مشی و برنامهها. د پیشنهاد تحصیل وام یا اعتبار از منابع داخلی به مجمع عمومی. ه تصویب قراردادها. و اجرای مصوبات مجمع عمومی. ز پیشنهاد سازش و ارجاع دعاوی شرکت به داوری یا استرداد آنها.
مسئولیت اداره امور شرکت اعم از مالی و استخدامی و فنی و معاملات به عهده مدیرعامل است و مدیرعامل میتواند قسمتی از وظایف و اختیارات خود را بهر یک از اعضای هیئت مدیره و کارکنان شرکت بهتشخیص و مسئولیت خود تفویض نماید.
مدیرعامل نمایندگی شرکت را در قبال کلیه مقامات و موسسات و اشخاص و مراجع قضائی و اداری دارد و در حدود قوانین حق انتخاب وکیل را خواهد داشت.
مدیرعامل آئیننامهها و تشکیلات و بودجه و ترازنامه و حساب سود و زیان و برنامه عملیات شرکت را با رعایت مقررات مربوط تهیه وپس از تایید هیئت مدیره به مجمع عمومی تقدیم خواهد کرد و میتوان بدون حق رای در مجمع مذکور شرکت نماید. بهعلاوه مکلف است نسخهای ازترازنامه و حساب سود و زیان و گزارش عملیات سالانه را حداقل یکماه قبل از تشکیل مجمع عمومی به منظور رسیدگی و اظهار نظر حسابرس(بازرس) شرکت تسلیم نماید.
کلیه چکها و اسناد و اوراق تعهدآور و قراردادها بامضای مدیرعامل و یکی از اعضای هیئت مدیره معتبر خواهد بود و مکاتبات اداری بامضای مدیرعامل یا کسانی که از طرف او حق امضاء دارند انجام خواهد شد.
حسابرس (بازرس) شرکت به پیشنهاد وزیر امور اقتصادی و دارایی و تصویب مجمع عمومی برای مدت یکسال انتخاب و انتخابمجدد او بلامانع است.
وظایف حسابرس (بازرس) عبارت است از: الف رسیدگی به ترازنامه و حساب سود و زیان شرکت و اظهار نظر نسبت به آن. ب بررسی گزارش سالانه و اظهار نظر نسبت به آن.
حسابرس (بازرس) حق مراجعه به دفاتر و پروندههای محاسباتی و اسناد هزینه و پیمانهای شرکت را دارد و در صورت مشاهده تخلفبایستی مراتب را به مدیرعامل اعلام دارد ولی اقدامات او نباید مانع جریان کارهای شرکت باشد. بعلاوه حسابرس (بازرس) دارای تمام وظایف واختیاراتی است که بموجب قانون تجارت برای بازرس شرکتها مقرر گردیده است.
حسابرس (بازرس) مکلف است هر گونه تخلف از مقررات قانونی یا اساسنامه شرکت را که مشاهده میکند به مجمع عمومی گزارش نماید.
سال مالی شرکت از اول فروردین ماههر سال آغاز و آخر اسفند ماههمان سال پایان مییابد باستثنای سال اول که آغاز آن از تاریخ اجرای این اساسنامه خواهد بود.
مدیرعامل شرکت مکلف است ظرف سه ماه آئیننامههای لازم را تهیه و پس از تایید هیئت مدیره به مراجع مربوط تسلیم کند.
سود ویژه شرکت به ترتیب ذیل تقسیم خواهد شد. الف 10% بعنوان اندوخته قانونی و 10% بعنوان اندوخته احتیاطی تا زمانی که جمع اندوختههای مذکور معادل سرمایه شرکت شود و پس ازآن اندوختههای مذکور اختیاری است. ب بقیه سود پس از وضع مالیات بر درآمد طبق مقررات مربوط بابت سود سهام به حساب درآمد عمومی کشور منتقل خواهد شد.
اساسنامه فوق مشتمل بر بیست و چهار ماده و پنج تبصره باستناد ماده 4 قانون تاسیس وزارت اطلاعات و جهانگردی پس از تصویب کمیسیونهای اطلاعات و جهانگردی امور استخدام و امور اقتصادی و دارائی مجلس سنا در جلسات 14 و 25 اردیبهشت ماه 1354 به ترتیب در جلسات بیست ونهم اردیبهشت و سوم و چهارم خرداد ماه یک هزار و سیصد و پنجاه و چهار شمسی به تصویب کمیسیونهای امور استخدام و سازمانهای اداری، اطلاعات و جهانگردی امور اقتصادی و دارائی مجلس شورای ملی رسید.
رئیس مجلس شورای ملی عبدالله ریاضی