قانون موافقت‌نامه بین دولتی راجع به کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب

موافقت‌نامه بین دولتی راجع به کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب مشتمل بر یک مقدمه و سیزده ماده به شرح پیوست تصویب و اجازه مبادله اسناد آن داده می‌شود.

تعاریف از نظر این موافقت‌نامه معانی اصطلاحات به کار رفته به شرح زیر خواهد بود: 1-1 - «کلیه امکانات حمل‌ونقل» منظور زیر ساختها و شقوق حمل‌ونقل می‌باشد که برای جابجائی کالا و مسافر از طریق ریل، دریا، جاده، رودخانه و هوا مورد استفاده قرار می‌گیرد، ولیکن در مورد کشور هند منظور از زیرساختها و شقوق حمل‌ونقل در حال حاضر فقط محدود به حمل‌ونقل دریائی کالا می‌باشد. 2-1 - «حمل‌ونقل کالا» منظور جابجائی کالا به نحوی است که خصوصیات فیزیکی/ شیمیائی و وزن محموله درحدود معین باقی بماند. 3-1 - «کانتینر» به‌وسیله حمل با مشخصات زیر اطلاق می‌گردد: - ظرفی که برای نگهداری کالا طراحی شده و تماما یا قسمتی از آن محصور باشد. - ماهیت دائمی داشته و در نتیجه به اندازه کافی محکم باشد تا بتواند به‌طور مکرر مورد استفاده قرار گیرد. - به نحوی طراحی شده که جابجائی کالا توسط وسائل نقلیه مختلف را بدون تخلیه و بارگیری مجدد در بین راه میسر می‌سازد. - وسیله‌ای که جهت سهولت در تخلیه و بارگیری کالا و جابجائی سریع در شقوق مختلف حمل طراحی شده است. - به نحوی طراحی شده که پر و خالی کردن آن و نیز جابجائی آن از یک وسیله حمل به‌وسیله حمل دیگر به سادگی صورت پذیرد. - حجم داخلی آن یک متر مکعب یا بیشتر باشد. 4-1 - «فورواردر» عبارت است از یک شخص حقوقی یا حقیقی که در واقع مسوولیت جابجائی کالا و نیز بهره‌برداری از تسهیلات حمل‌ونقل را‌برعهده دارد و کالا و مسافر و بار همراه آن‌ها را طبق قوانین ملی طرفهای متعاهد در مسیر کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب جابجا می‌نماید. 5-1 - «کالا» به تمامی محمولاتی اطلاق می‌شود که توسط واگن، کانتینر یا سایر وسائل حمل‌ونقل مجاز برطبق قوانین ملی طرفهای متعاهد جابجا می‌شوند. 6-1 - «عبور بین‌المللی کالا» عبارت است از عبور کالا تحت نظارت گمرکی از قلمرو یک طرف متعاهد به طوری که نقاط مبدا/ مقصد آن در خارج از‌قلمرو کشور یاد شده واقع باشد. 7-1 - «حمل‌ونقل بین‌المللی» منظور جابجائی کالا و مسافر از قلمرو ملی حداقل دو طرف این موافقت‌نامه توسط شقوق مختلف حمل و نقل‌می‌باشد. 8-1 - «کریدور حمل‌ونقل بین‌المللی» منظور مجموعه‌ای از سیستمهای اصلی حمل‌ونقل (اعم از موجود و آتی) است که طرفهای متعاهد را با‌یکدیگر مرتبط ساخته و علی‌القاعده دارای تجهیزات کافی به منظور بهره‌برداری از انواع وسائل نقلیه می‌باشد به‌گونه‌ای که امکان حمل‌ونقل بین‌المللی‌کالا و مسافر را به ویژه در مراکز عمده تجمع آن‌ها فراهم می‌نماید. 9-1 - «کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب» کریدوری است از هند، عمان (از طریق دریا) به ایران، و با عبور از خاک ایران،دریای خزر، روسیه فدراتیو و ماوراء آن و بالعکس. 10-1 - «مسافر» منظور استفاده‌کننده از خدمات حمل‌ونقل مسافر با هر نوع وسیله نقلیه‌ای است که برای این امر قراردادی منعقد شده باشد. 11-1 - «حمل‌ونقل مسافر» نوعی خدمت حمل‌ونقل برای جابجائی مسافر با هر نوع وسیله نقلیه می‌باشد. 12-1 - منظور از «تاسیسات مربوط» در چهارچوب کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی عبارت از نقاط عبور مرزی، پایانه‌های گمرکی، ایستگاههای تحویل و تحول واگن‌ها، ایستگاههای تغییر بوژی و همچنین خطوط آهن و بنادر حمل ترکیبی و کشتیهای رو - رو اعم از موجود یا آتی است که در امر‌حمل و نقل بین‌المللی در کریدور شمال - جنوب حائز اهمیت فراوان می‌باشد.

اهداف موافقت‌نامه 1-2 - اهداف این موافقت‌نامه به شرح زیر می‌باشد: الف - توسعه مناسبات حمل و نقلی به منظور ساماندهی حمل‌ونقل کالا و مسافر در کریدور (دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب. ب - افزایش دسترسی طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه به بازارهای جهانی از طریق تسهیلات حمل‌ونقل ریلی، جاده‌ای، دریائی رودخانه‌ای و هوائی. ج - مساعدت در جهت افزایش حجم حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و مسافر. د - تامین امنیت سفر، ایمنی محمولات و همچنین حفظ محیط زیست براساس استانداردهای بین‌المللی. ه - هماهنگ‌سازی سیاستهای حمل‌ونقل و همچنین پی‌ریزی قوانین و مقررات در زمینه حمل‌ونقل مورد نیاز برای اجرای این موافقت‌نامه. و - تامین شرایط غیرتبعیض‌آمیز و برابر جهت عرضه‌کنندگان انواع خدمات حمل‌ونقل کالا و مسافر در کشورهای متعاهد در چهارچوب کریدور(دالان) حمل‌ونقل بین‌المللی شمال - جنوب. 2-2 - مطابق موضوعات مندرج در بند (1-2) بالا، طرفهای متعاهد حداکثر تلاش خود را در جهات زیر مبذول خواهند داشت: الف - کاهش مدت زمان ترانزیت (عبور) برای حمل‌ونقل کالا و مسافر از قلمرو کشورهای خود. ب - به حداقل رساندن هزینه‌های ترانزیت (عبور). ج - ساده‌سازی و یکسان نمودن کلیه اسناد و تشریفات اداری (شامل امور گمرکی) ناظر بر حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و مسافر در قلمرو خود براساس استانداردها و موافقتنامه‌های بین‌المللی جاری.

شرایط عمومی 1-3 - مقررات این موافقت‌نامه ناظر بر تنظیم امور حمل‌ونقل و ترانزیت (عبور) بین‌المللی کالا و مسافر توسط هر یک از شقوق حمل یا ترکیبی از آن‌ها در قلمرو کشورهای متعاهد و در مسیرهای تعیین شده از سوی مقامات صلاحیتدار طرفهای متعاهد می‌باشد. 2-3 - مقامات صلاحیتدار طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه به شرح زیر خواهند بود: - در جمهوری هند: وزارت حمل‌ونقل سطحی (بخش کشتیرانی) و وزارت بازرگانی و صنایع (بخش بازرگانی). - در جمهوری اسلامی ایران : وزارت راه و شهرسازی - در سلطان نشین عمان : وزارت حمل‌ونقل و مسکن - در روسیه فدراتیو : وزارت حمل‌ونقل و وزارت راه‌آهن. 3-3 - این موافقت‌نامه ناقض قوانین ملی طرفهای متعاهد نبوده و موجب محدودیت حقوق و تعهدات آن‌ها در قبال موافقتنامه‌های بین‌المللی مورد قبول‌هر یک از طرفهای متعاهد نخواهد شد.

مساعدت در خصوص حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و مسافر 1-4- هر یک از طرفهای متعاهد به سایر طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه اجازه عبور بین‌المللی کالا و مسافر و وسایل نقلیه را از طریق قلمرو کشور خود‌براساس مواد و شرایط مندرج در این موافقت‌نامه اعطاء خواهد نمود. 2-4 - طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه مساعدتهای لازم را در زمینه ترانزیت بین‌المللی کالا در قلمرو کشور خود فراهم خواهند نمود. 3-4 - طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه نسبت به برقراری رژیم روادید کثیرالمسافره برای شاغلان در امور عبور بین‌المللی کالا و مسافر براساس روشهای مورد عمل در کشور خود اقدام خواهند نمود.

مالیاتها و عوارض 1-5 - هیچ‌گونه مالیات و عوارضی به هر عنوان و منظور که باشد بر عبور بین‌المللی کالا وضع نخواهد شد، مگر هزینه‌های حمل و عوارض استفاده از‌تاسیسات زیربنائی حمل‌ونقل. وصول هزینه‌های حمل و عوارض استفاده از تاسیسات زیربنائی و غیره توسط هر یک از طرفهای متعاهد نباید بیش از میزان وضع شده بر عبور‌محمولات سایر کشورها باشد. 2-5 - طرفهای متعاهد به جز هزینه‌های تشریفات گمرکی، انبارداری و هزینه‌های سایر خدمات مشابه، هیچ‌گونه حقوق و عوارض گمرکی از کالاهای‌عبوری از خاک خود دریافت نخواهند نمود.

شورای هماهنگی 1-6- مقامات صلاحیتدار طرفهای متعاهد اقدام به تشکیل یک «شورای هماهنگی» به منظور تعیین نحوه اجراء و اعمال مقررات موافقت‌نامه حاضر‌خواهند نمود. 2-6 - شورای هماهنگی متشکل از مقامات صلاحیتدار طرفهای متعاهد این موافقت‌نامه در اولین نشست خود که ظرف شش ماه از تاریخ لازم‌الاجراء شدن آن برگزار می‌گردد اساسنامه خود را که نحوه فعالیت شورا را مشخص می‌نماید، تصویب خواهد نمود. 3-6 - شورای هماهنگی حداقل سالی یک بار یا بنا به درخواست هر یک از طرفهای این موافقت‌نامه، تشکیل جلسه می‌دهد.

حل و فصل اختلافات 1-7 - هرگونه اختلاف یا دعوی بین طرفهای متعاهد ناشی از اجراء، تفسیر یا نقض این موافقت‌نامه که از طریق مذاکره قابل حل و فصل نباشد جهت‌رسیدگی و حل و فصل به شورای هماهنگی ارجاع خواهد گردید. 2-7 - هرگونه اختلاف یا دعوی که شورای هماهنگی قادر به حل و فصل آن نباشد ازطرق دیگر مورد قبول کلیه طرفهای دعوی، حل و فصل خواهد‌شد.

تعیین امین 1-8 - «کشور جمهوری اسلامی ایران» به عنوان امین موافقت‌نامه حاضر تعیین می‌گردد. کشور امین نسبت به توزیع نسخه‌های گواهی شده این‌موافقتنامه بین طرفهائی که آن را امضاء نموده‌اند اقدام خواهد نمود. 2-8 - کشور امین طرفهای متعاهد را در خصوص پیوستن سایر کشورها به این موافقت‌نامه و یا کناره‌گیری هر یک از طرفهای متعاهد از آن، مطلع خواهد‌نمود.

تصویب این موافقت‌نامه باید برطبق قوانین ملی طرفهای متعاهد به تصویب برسد، سند تصویب نزد کشور امین نگهداری خواهد شد.

الحاق 1-10 - الحاق سایر کشورها به این موافقت‌نامه تنها با توافق کلیه طرفهای متعاهد صورت خواهد گرفت. 2-10 - این موافقت‌نامه برای کشوری که به آن ملحق می‌شود، سی روز پس از تاریخ تسلیم سند الحاق به کشور امین لازم‌الاجراء خواهد گردید. کشوری که به این موافقت‌نامه ملحق می‌شود موظف است مقام / مقامات صلاحیتدار خود را کتبا به کشور امین معرفی نماید و پس از آن کشور امین مراتب را به اطلاع مقامات صلاحتیدار سایر طرفهای متعاهد خواهد رساند.

اضافات و اصلاحات اضافات و اصلاحات در این موافقت‌نامه منوط به توافق مقامات صلاحیتدار کلیه طرفهای متعاهد و براساس دستورالعمل صادر شده از سوی شورای هماهنگی خواهد بود.

اعتبار 1-12 - این موافقت‌نامه به مدت ده سال از تاریخ لازم‌الاجراء شدن آن اعتبار خواهد داشت. 2-12 - این موافقت‌نامه برای دوره‌های زمانی مشابه تمدید خواهد گردید مگر آنکه هر یک از طرفهای موسس این موافقت‌نامه، حداقل شش ماه قبل از‌تاریخ انقضای اعتبار موافقت‌نامه، عدم تمایل خود را در این خصوص تسلیم کشور امین نماید. 3-12 - این موافقت‌نامه در قلمرو هر یک از طرفهای متعاهد قابل فسخ می‌باشد مشروط به این که طرف متعاهد ذی‌ربط، قصد خود مبنی بر کناره‌گیری از‌این موافقت‌نامه را حداقل شش ماه قبل از تاریخ فسخ کتبا به اطلاع کشور امین برساند. 4-12 - تعهدات ناشی از توافقات و سایر قراردادهای منعقد شده براساس مقررات این موافقت‌نامه تا زمان اجرای کامل آن‌ها ولو پس از توقف اجرای این‌موافقتنامه به قوت خود باقی خواهد بود.

لازم‌الاجراء شدن 1-13 - این موافقت‌نامه سی روز پس از آن که سه کشور از طرفهای متعاهد سند تصویب آن براساس تشریفات قوانین ملی خود را، تسلیم کشور امین‌نمودند لازم‌الاجراء خواهد گردید. 2-13 - این موافقت‌نامه برای طرف متعاهد باقیمانده که متعاقبا تشریفات تصویب آن را بر طبق تشریفات قوانین ملی کشور خود به انجام می‌رساند، سی‌روز پس از آنکه طرف یاد شده سند تصویب را تسلیم کشور امین نمود، لازم‌الاجراء خواهد شد. به تاریخ 22/6/1379 هجری شمسی برابر با 12/9/2000 میلادی در شهر سن‌پترزبورگ به امضاء رسید. متن اصلی موافقت‌نامه به زبان انگلیسی و زبانهای ملی طرفهای متعاهد موسس تنظیم شده که کلیه آن‌ها دارای اعتبار یکسان است. در صورت اختلاف در تفسیر این موافقت‌نامه متن انگلیسی معتبر خواهد بود. موافقت‌نامه حاضر از سوی نمایندگان تام‌الاختیار طرفهای متعاهد زیر به امضاء رسید: از طرف دولت جمهوری هند از طرف دولت جمهوری اسلامی ایران از طرف دولت سلطان نشین عمان از طرف دولت روسیه فدراتیو