قوانین جاری ›

لایحه قانونی تشکیل دادگاه فوق العاده رسیدگی به جرائم ضد انقلاب


۳۶ بخش جاریبخشی منسوخ
تاریخ تصویب
۱۳۵۸/۰۴/۰۳
مرجع تصویب
شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران
مرجع ابلاغ
نخست‌وزیر
شمارهٔ ابلاغ
7/2805
تاریخ ابلاغ
۱۳۵۸/۰۴/۰۵
شمارهٔ روزنامهٔ رسمی
10018
تاریخ روزنامهٔ رسمی
۱۳۵۸/۰۴/۲۵
تاریخ اجرا
۱۳۵۸/۰۵/۱۰
آخرین وضعیت
منسوخه 1400/11/10
۱ بخش منسوخ از این قانون حذف شده است؛ متن زیر فقط بخش‌های جاری را نشان می‌دهد.
شناسهٔ qavanin: 17363771654488998648 · مشاهدهٔ اصل در qavanin.ir ↗
فهرست مطالب
بمنظور استقرار حاکمیت ملی و نگاهداری از دست آوردهای انقلاب اسلامی ایران در مرکز هر استان دادگاهی بنام دادگاه فوق العاده رسیدگی به جرائم ضد انقلاب تشکیل می‌شود.
دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب از سه عضو تشکیل می‌شود که بوسیله وزیر دادگستری از میان قضات شاغل یا بازنشسته یا حقوقدانان دیگر که بموازین قضائی اسلام آگاه و به انقلاب اسلامی ایران مومن باشند انتخاب میگردند.
ریاست دادگاه به انتخاب اعضای دادگاه و رای اکثریت مناط اعتبار است.
دادستان استان یا نماینده او در دادگاه حضور دارد و بدون نیاز بوصول قرار مجرمیت راسا مبادرت بصدور کیفر خواست مینماید.
دادگاه در صورت لزوم دارای شعب متعدد خواهد بود و رئیس شعبه اول پرونده‌های واصله را بترتیب بشعب دادگاه ارجاع می‌کند.
وزیر دادگستری لدی الاقتضاء می‌تواند در شهرستانهای تابعه به تشکیل شعب مبادرت نماید در اینصورت بر طبق ماده 2 اعضای آنرا نیز تعیین و وظیفه مقرر در تبصره 2 را بدادستان شهرستان یا نماینده او محول می‌کند.
دادگاه می‌تواند لدی الاقتضاء جلسات خود را در حوزه‌های تابعه در محل وقوع جرم تشکیل دهد.
دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب بموارد زیر رسیدگی مینماید:
کلیه جرائم پیش‌بینی شده در مبحث اول و دوم باب دوم و فصل دوازدهم از باب سوم قانون مجازات عمومی و تا پایان ماده 261 همان قانون.
جرائم اختلاس و تصرف غیر قانونی و ارتشاء و کلاه‌برداری در اموال دولتی و تدلیس.
راهزنی در راهها و شوارع و سرقت مسلحانه و جرائم مذکور در قوانین تشدید مجازات سارقین مسلح مصوب تیر ماه 1333 و دیماه 1338.
جرائم کسانیکه مبادرت به وارد یا خارج کردن اسلحه و مهمات جنگی و مواد منفجره و محترقه و فشنگ و تفنگ شکاری بدون اجازه دولت مینمایند.
جرائم مذکور در قانون تشدید مجازات مرتکبین اصلی جرائم مندرج در قانون اصلاح قانون منع کشت خشخاش و اجازه موقوفی تعقیب و اجرای مجازات سایر مرتکبین جرائم مذکور مصوب سی و یکم خرداد ماه 1348 جز قسمت دوم بند ه همان قانون.
اعمال کسانیکه بر طبق قوانین موضوعه مبادرت به جاسوسی بسود بیگانه نموده و اسرار نظامی را بدشمن تسلیم نمایند.
جرائم مندرج در لایحه قانونی مجازات متخلفین از مقررات قانون نظام صنفی مصوب نهم بهمن ماه 1351.
دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب می‌تواند عنداللزوم به تشخیص خود نسبت ببعضی از جرائم علاوه بر مجازات مقرر در قانون حکم به اقامت اجباری از سه ماه تا سه سال در محلی که تعیین می‌کند صادر نماید.
هرکس برای جدا کردن قسمتی از قلمرو حاکمیت ایران یا لطمه وارد آوردن به تمامیت و یا استقلال کشور قیام و اقدام نماید و برحسب درجات جرم بکیفر جنائی درجه یک از سه سال تا 15 سال یا حبس ابد و یا اعدام محکوم می‌شود.
هرکس خواه مستقلا خواه با حمایت خارجی بر ضد حکومت جمهوری اسلامی ایران مسلحانه قیام نماید به اعدام محکوم می‌شود.
هرکس نظامیان را به الحاق بدشمنان و یاغیان یا به نظامیان متمرد اغوا و تشویق کند و یا عمدا وسائل تسهیل الحاق آن‌ها را فراهم آورد یا برای دولتی که با ایران داخل جنگ است جمع‌آوری استعداد نماید محرک بخیانت شمرده شده و محکوم به اعدام است.
هرکس عده‌ای از نظامیان یا غیر نظامیانی را که در خدمت نیروهای مسلح هستند و خدمات نظامی به آنان واگذار گردیده است تحریک بعصیان یا عدم اجرای وظایف نظامی کند هرگاه موثر واقع شود بحبس جنائی درجه یک از 3 تا 15 سال و در صورتیکه موثر واقع نشود بحبس جنائی درجه دو از 2 تا 10 سال محکوم می‌شود.
اعمال شخصی که بنحوی از انحاء در امور کارگاهها و کارخانجات کشور اخلال و کارگران را تحریک و تحریص به تعطیل کار و کارگاه و کارخانه نمایند ضربه زدن بمصالح عمومی و استقلال اقتصادی کشور و از جرائم ضد انقلابی است و مرتکب برحسب درجات جرم حسب تشخیص دادگاه بکیفر جنائی درجه دو از 2 سال تا 10 سال محکوم می‌شود.
هر شخص حقیقی یا حقوقی از طریق فعل و انفعالات مالی یا تجاری و یا هرگونه عمل اقتصادی یا سیاسی موجب تعطیل تمام یا بخشی از تولیدات صنعتی یا کشاورزی یا کمیابی مواد اساسی و ضروری زندگی مردم گردد یا وسیله انتقال غیر مجاز ثروت (بمیزانی که بآن اطلاق ثروت بشود) بخارج از کشور بشود و یا اینکه سبب ضربه زدن بمصالح مالی و اقتصادی جمهوری اسلامی تشخیص گردد، مقدم علیه استقلال اقتصادی کشور محسوب، مرتکب و در مورد اشخاص حقوقی مدیر یا مدیران برحسب درجات جرم بکیفر جنائی درجه یک و یا حبس ابد محکوم می‌شوند.
رسیدگی دادگاههای فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب پس از اعلام مراجع ذیصلاح و یا ضابطین دادگستری و یا پاسداران انقلاب و صدور کیفرخواست توسط دادستان مقیم دادگاه یا نماینده او آغاز می‌شود و دادگاه بموضوع اتهام رسیدگی و براساس قوانین جاری کشور حسب مورد بصدور حکم مقتضی مبادرت مینماید.
متهم حق دارد در ظرف مدت معینی که از طرف دادگاه تعیین می‌شود و نباید از 5 روز تجاوز نماید یک وکیل تعیین و بدادگاه معرفی نماید یا از دادگاه بخواهد برای او وکیل تسخیری تعیین نماید، هرگاه بنظر دادگاه تحقیق از شهود و مطلعین لازم تشخیص گردید و یا به توضیحاتی از طرف مراجع مسئول اعلام‌کننده نیازی شد دادگاه در اینمورد اقدام و پس از استماع شهادت شهود و تحقیق از مطلعین و اخذ توضیح بصدور رای مبادرت مینماید.
مدافعات وکیل نباید حداکثر از سه روز بیشتر بطول انجامد.
هرگاه شهود و مطلعین در دادگاه حاضر نشوند حکم جلب آنان صادر خواهد شد.
رسیدگی دادگاههای فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب تابع تشریفات نبوده و محاکمات با سرعت و بدون اتلاف وقت انجام میپذیرد ولی اصول و مقررات عمومی که متضمن حق دفاع و اجرای عدالت می‌باشد در جلسه دادگاه رعایت خواهد شد.
احکام صادره از دادگاههای موضوع این لایحه قطعی است مگر در مورد مجازات حبس دائم و اعدام که در اینصورت محکوم علیه می‌تواند ظرف 5 روز تقاضای رسیدگی فرجامی نماید، رسیدگی بفرجامخواهی در دیوانعالی کشور خارج از نوبت بعمل میآید و در صورت نقص حکم، پرونده بشعبه دیگر دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب و در صورتیکه شعبه دیگری وجود نداشته باشد بدادگاه حوزه دیگر ارجاع خواهد شد دادگاه مرجوع علیه مکلف است از نظر دیوانعالی کشور تبعیت نماید.
در صورتیکه دیوانعالی کشور نقض را صرفا از جنبه عدم انطباق حکم با قانون بداند، خود رسیدگی و حکم مقتضی صادر خواهد کرد.
دادستان استان پس از صدور حکم و قطعیت یافتن آن دستور اجرا صادر و پاسداران انقلاب و یا سایر ماموران اجرای احکام، آنرا بمرحله اجراء در میآورند.
مادام که دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب در استانی تشکیل نشده باشد مرجع قضائی صلاحیتدار بجرائم مذکور در این قانون رسیدگی خواهد کرد.
در هر استانی که دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب تشکیل گردد دادستان استان می‌تواند عند اللزوم رسیدگی بجرائم مذکور در این قانون را که از ابتدای بیست و یکم بهمن ماه 1357 اتفاق افتاده است ولی منجر بصدور حکم قطعی نگردیده بدادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب محول نماید.
هر موقع که هیئت دولت جمهوری اسلامی کار دادگاههای فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب را لازم تشخیص ندهد بموجب تصویبنامه آن‌ها را منحل خواهد کرد، در صورت انحلال دادگاههای مزبور در مراجع صالح قضائی بپرونده هائی که منتهی بصدور حکم قطعی نشده باشند مطابق مقررات عمومی رسیدگی خواهند کرد.
از تاریخ تصویب این قانون در هر استان که دادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب تشکیل گردد در صورت تصویب شورای انقلاب اسلامی دادگاهها و دادسراهای قبلی انقلاب آن حوزه منحل و پرونده هائی که منتهی بصدور حکم نشده باشد بدادگاه فوق العاده رسیدگی بجرائم ضد انقلاب ارسال می‌شود تا حسب مورد رسیدگی و حکم صادر نماید.
مهدی بازرگان