قانون موافقت‌نامه حمل‌ونقل بین‌المللی جاده‌ای بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت پادشاهی اردن هاشمی

موافقت‌نامه حمل‌ونقل بین‌المللی جاده‌ای بین دولت جمهوری اسلامی ایران و دولت پادشاهی اردن هاشمی مشتمل بر یک مقدمه و‌بیست ماده به شرح پیوست تصویب و اجازه مبادله اسناد آن داده می‌شود.

تعاریف از نظر این موافقت‌نامه : 1- اصطلاح «متصدی حمل‌ونقل» عبارت است از هر شخص حقیقی یا حقوقی مقیم و تبعه ایران یا اردن که برطبق قوانین و مقررات ملی مربوط به‌کشور خود مجاز به انجام حمل‌ونقل بین‌المللی جاده‌ای مسافر و کالا می‌باشد. 2- اصطلاح «وسیله نقلیه» عبارت است از وسیله نقلیه جاده‌ای دارای نیروی محرکه مکانیکی که : الف - برای حمل بیش از نه نفر از جمله راننده (وسیله نقلیه مسافربری)، یا برای حمل‌ونقل کالا (وسیله نقلیه باربری) یا کشیدن وسایل نقلیه مزبور‌ساخته شده باشد. ب - در سرزمین هر یک از طرف‌های متعاهد به ثبت رسیده باشد. (در خصوص وسیله نقلیه ترکیبی، ثبت کشنده ضروری می‌باشد). اصطلاح «وسیله نقلیه» به هر وسیله نقلیه واحد و یا ترکیبی از یک وسیله نقلیه با یدک یا نیمه یدک اطلاق می‌گردد. 3- اصطلاح «مجوز» عبارت است از هر نوع مجوزی که در چارچوب مقررات موافقت‌نامه حاضر توسط مقامات صلاحیتدار هر یک از طرفهای متعاهد صادر می‌شود.

دامنه شمول : مقررات این موافقت‌نامه به متصدیان حمل‌ونقل این حق را می‌دهد که با استفاده از وسایل نقلیه به حمل‌ونقل جاده‌ای مسافر یا کالا بین سرزمین‌های طرف‌های متعاهد یا به صورت عبوری از طریق قلمرو آنان و یا به کشورهای ثالث و بالعکس مبادرت ورزند.

حمل‌ونقل مسافر به صورت نامنظم : 1- حمل‌ونقل مسافر تحت شرایط زیر از تحصیل پروانه معاف خواهد بود : الف - «رفت و برگشت» : حمل‌ونقل بین‌المللی سازماندهی‌شده یک گروه مسافر بر طبق مدت زمان اقامت آنان از یک نقطه مبدا به یک نقطه مقصد و برگشت آنان به همان نقطه مبدا در پایان دوره از قبل زمانبندی شده (مسافرین یک گروه همگی بایستی با همان گروه برگردند و اولین سفر برگشت وسیله نقلیه به نقطه مقصد بدون مسافر خواهد بود). ب - «سیر و سیاحت (تور) دربست» حمل‌ونقل بین‌المللی یک گروه مشخص مسافر به صورت تور، توسط وسیله نقلیه معینی که از نقطه‌ای واقع در قلمرو یکی از طرف‌های متعاهد آغاز و‌در همانجا خاتمه یابد بدون آن که مسافری سوار و یا پیاده شود. 2- جهت اجرای عملیات حمل‌ونقل مذکور در بند (1) این ماده وسیله نقلیه باید دارای «صورت مشخصات سفر» باشد تا در صورت درخواست مقامات صلاحیتدار به آنان ارائه گردد.

حمل‌ونقل منظم مسافر : متصدی حمل‌ونقل یک طرف متعاهد می‌تواند یک خط منظم اتوبوسرانی به قلمرو طرف متعاهد دیگر یا یک خط منظم به صورت عبوری از قلمرو آن‌را پس از اخذ اجازه نامه سالانه از مقام صلاحیتدار طرف متعاهد دیگر راه‌اندازی نماید.

حمل‌ونقل کالا : 1- عملیات حمل‌ونقل کالا توسط وسایل نقلیه خالی یا بار مشروحه زیر در قلمرو طرف‌های متعاهد از تحصیل پروانه حمل معاف می‌باشد : الف - بین سرزمین‌های طرف‌های متعاهد. ب - به صورت عبور از قلمرو طرف متعاهد دیگر. 2- متصدی حمل‌ونقل یک طرف متعاهد نمی‌تواند از قلمرو طرف متعاهد دیگر به مقصد یک کشور ثالث کالا حمل نماید مگر آنکه پروانه حمل ویژه‌ای از سوی مقام صلاحیتدار ذی‌ربط بدین منظور صادر شده باشد. 3- وسایل نقلیه هر یک از طرف‌های متعاهد پس از تحویل کالا در قلمرو طرف متعاهد دیگر مجاز به بارگیری کالا به مقصد کشور خود می‌باشند.

وزن و ابعاد وسایل نقلیه 1- وزن و ابعاد وسایل نقلیه جاده‌ای مشمول قوانین و مقررات ذی‌ربط هر یک از طرفهای متعاهد می‌باشد. 2- چنانچه وزن یا ابعاد وسیله نقلیه از حداکثر حدود مجاز در قلمرو هر یک از طرف‌های متعاهد تجاوز نماید، لازم است جهت وسیله نقلیه مجوز‌مخصوصی از مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد ذی‌ربط اخذ شود. 3- چنانچه مجوز فوق مسیر خاصی را جهت تردد وسیله نقلیه معین نماید حمل‌ونقل تنها در آن مسیر مجاز خواهد بود.

ممنوعیت حمل‌ونقل داخلی : مقررات این موافقت‌نامه به متصدیان حمل‌ونقل هیچ یک از طرف‌های متعاهد این حق را نمی‌دهد که در داخل سرزمین طرف متعاهد دیگر به حمل‌ونقل مسافر یا کالا از نقطه‌ای به نقطه دیگر در همان سرزمین مبادرت ورزند.

مالیات‌ها، هزینه‌ها و عوارض : 1- براساس این موافقت‌نامه وسایل نقلیه مورد استفاده جهت حمل‌ونقل مسافر یا کالا از پرداخت مالیات‌ها و عوارضی که در سرزمین طرف متعاهد دیگر بر مالکیت و انجام عملیات حمل‌ونقل تعلق می‌گیرد، معاف خواهند بود. 2- معافیت مورد اشاره در بند (1) این ماده شامل مالیات‌ها، هزینه‌ها یا عوارض سوخت مصرفی و عوارض ویژه استفاده از پل‌ها و تونل‌های مخصوص یا راههای مشخص و سایر هزینه‌های خدماتی نخواهد بود. 3- متصدیان حمل‌ونقل هر یک از طرف‌های متعاهد به روش غیر تبعیض‌آمیز مابه‌التفاوت قیمت داخلی و بین‌المللی سوخت را در قلمرو طرف متعاهد دیگر پرداخت خواهند نمود.

تشریفات گمرکی : 1- وسایل نقلیه‌ای که به‌طور موقت وارد قلمرو طرف دیگر متعاهد می‌شود از پرداخت عوارض و مالیات‌های وارداتی معاف بوده و مشمول‌ممنوعیت‌ها و محدودیت‌های وارداتی مقرر در قوانین و مقررات داخلی طرف متعاهد یادشده نخواهد بود. 2- سوخت موجود در مخازن استاندارد وسایل نقلیه طرف‌های متعاهد که به‌طور موقت به سرزمین طرف متعاهد دیگر وارد می‌شود از پرداخت عوارض و مالیات‌های ورودی معاف بوده و مشمول ممنوعیت و محدودیت وارداتی نخواهد بود، مشروط بر آنکه مخازن یادشده مخازنی باشد که از‌ابتداء توسط کارخانه سازنده وسیله نقلیه بر روی آن نصب شده است. 3- ورود قطعات یدکی به منظور تعمیر یک وسیله نقلیه معین که قبلا مطابق با شرایط بند (1) این ماده وارد گردیده است، به صورت موقت بدون ممنوعیت و محدودیت وارداتی از پرداخت عوارض و مالیات‌های ورودی معاف خواهد بود. طرف‌های متعاهد ممکن است مقرر کنند که جهت این‌گونه قطعات پروانه ورود موقت صادر گردد. قطعات یدکی تعویض شده می‌بایست تحت نظارت مقامات ذی‌ربط گمرکی ترخیص، یا عودت داده شود و یا به صورت مجانی برطبق قوانین و مقررات‌ملی کشوری که قطعات یادشده به سرزمین آن وارد گردیده است، در اختیار این مقامات قرار گیرد. 4- خدمه وسایل نقلیه جاده‌ای مجاز خواهند بود لوازم شخصی و وسایل و ابزار تعمیر را که عرفا در وسیله نقلیه با خود دارند و در طول سفر موردنیاز‌می‌باشد، به‌طور موقت با خود حمل نمایند. 5- طرف‌های متعاهد تمامی اقداماتی را که به منظور تسهیل، ساده و تسریع هرچه بیشتر تشریفات مربوط به حمل‌ونقل مسافر و کالای ضروری‌می‌دانند، اتخاذ خواهند نمود.

اجرای قوانین ملی : در کلیه مواردی که در این موافقت‌نامه یا سایر توافقات بین‌المللی که هر دو کشور در آن عضویت دارند مورد حکم قرار نگرفته است، متصدیان حمل‌ونقل و رانندگان وسایل نقلیه یک طرف متعاهد موظفند قوانین و مقررات طرف متعاهد دیگر را رعایت نمایند.

تخلفات : 1- مقامات صلاحیتدار طرف‌های متعاهد بر رعایت مقررات موافقت‌نامه حاضر از سوی متصدیان حمل‌ونقل نظارت خواهند نمود. 2- مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد محل ثبت وسیله نقلیه موظفند بنا به درخواست مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد دیگر در مورد متصدیان حمل‌ونقل یا رانندگان وسیله نقلیه‌ای که در قلمرو طرف متعاهد اخیرالذکر از مقررات موافقت‌نامه حاضر و نیز از قوانین و مقررات لازم‌الاجرای مربوط به عبور‌و مرور و حمل‌ونقل در آن سرزمین تخطی نموده‌اند، اقدامات زیر را معمول دارند : الف - اخطار. ب - تعلیق پروانه عملیات حمل‌ونقل به‌طور موقت، جزئی یا کلی در سرزمین طرف متعاهدی که تخلف در آنجا وقوع یافته است براساس هماهنگی‌مقامات صلاحیتدار طرف‌های متعاهد. 3- مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد نخست از تدابیر متخذه برطبق بند (2) این ماده مقامات صلاحیتدار طرف متعاهد اخیرالذکر را مطلع خواهند‌نمود.

تاسیس نمایندگی : متصدی حمل‌ونقل یک طرف متعاهد با رعایت قوانین ملی هر یک از طرف‌های متعاهد و با مجوز خاص قبلی می‌تواند نسبت به تاسیس دفتر یا تعیین‌نماینده یا نمایندگی در قلمرو طرف متعاهد دیگر اقدام نماید.

حمل محصولات نظامی : حمل اسلحه، مهمات، تجهیزات نظامی و مواد منفجره بین دو طرف متعاهد یا به صورت عبوری از قلمرو هر یک از طرف‌های متعاهد منوط به اخذ‌مجوز ویژه از طرف متعاهد دیگر برای این منظور است.

ویزای ورود : مقامات ذی‌ربط طرف‌های متعاهد نسبت به صدور ویزای کثیرالمسافره شش ماهه برای رانندگان و کمک رانندگانی که حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و‌مسافر را در چارچوب مقررات موافقت‌نامه حاضر و قوانین و مقررات ملی انجام می‌دهند اقدام خواهند نمود.

بیمه : بیمه شخص ثالث با رعایت قوانین و مقررات لازم‌الاجرای هر طرف متعاهد در مورد وسایل نقلیه مورد استفاده در حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و مسافر بین دو کشور یا به صورت عبوری از قلمرو طرف‌های متعاهد اعمال خواهد گردید.

پرداختها : پرداخت‌های بین طرف‌های متعاهد در مورد حمل‌ونقل کالا و عملیات ترانزیت در چارچوب قوانین و مقررات لازم‌الاجرای طرف‌های متعاهد انجام‌خواهد شد.

تصادفات : در موارد بروز تصادفات، از کارافتادگی وسایل نقلیه و سایر مشکلات، مقامات صلاحیتدار طرف متعاهدی که حادثه در قلمرو آن اتفاق افتاده است، طرف متعاهد دیگر را از گزارشات و نتایج حاصل و سایر اطلاعات ضروری مطلع خواهند نمود.

مقامات صلاحیتدار : مقامات صلاحیتدار تعیین شده جهت اجرای موافقت‌نامه حاضر عبارتند از : از طرف دولت جمهوری اسلامی ایران : وزارت راه و شهرسازی. از طرف دولت پادشاهی اردن هاشمی : وزارت حمل‌ونقل.

کار گروه مشترک : کار گروه مشترکی مرکب از نمایندگان طرف‌های متعاهد تشکیل خواهد شد. الف - اختیارات کارگروه مشترک عبارت است از : 1- نظارت بر حسن اجرای موافقت‌نامه حاضر. 2- بررسی و ارائه پیشنهادات جهت حل مشکلات احتمالی که به‌طور مستقیم بین مقامات صلاحیتدار مذکور در ماده (18) این موافقت‌نامه حل نگردیده‌است. 3- بررسی سایر مسائلی که در حیطه شمول این موافقت‌نامه هستند و ارائه پیشنهادهای لازم جهت رفع آن. 4- پیشنهاد اصلاح مواد این موافقت‌نامه و ارائه آن بر مقامات صلاحیتدار به منظور تصویب. 5- رسیدگی به سایر مسائل حمل‌ونقل مورد توافق دو جانبه. ب - کار گروه مشترک هر دو سال یک بار یا زودتر و برطبق درخواست هر یک از دو طرف و به صورت متناوب در ایران و اردن تشکیل خواهد شد.برگزاری اجلاس توسط طرف‌های متعاهد از طریق دیپلماتیک هماهنگ می‌شود.

لازم‌الاجراء‌شدن و مدت اعتبار : 1- این موافقت‌نامه سی روز پس از اعلام کتبی طرف‌های متعاهد به یکدیگر از طریق مجاری دیپلماتیک مبنی‌بر اینکه الزامات قانون اساسی برای‌لازم‌الاجراء‌شدن این موافقت‌نامه را رعایت نموده‌اند، لازم‌الاجراء می‌گردد. 2- این موافقت‌نامه به مدت یک سال منعقد و پس از آن معتبر باقی خواهد ماند مگر آنکه در هر زمان هر یک از طرف‌های متعاهد طی پیش آگهی کتبی سه ماهه فسخ آن را اعلام نماید. این موافقت‌نامه در یک مقدمه و بیست ماده ، در دو نسخه اصلی به زبان‌های فارسی، عربی و انگلیسی در تاریخ 23 خرداد 1374 هجری شمسی برابر با15 محرم 1416 هجری قمری، 13 ژوئن 1995 میلادی در ا‌مّان به امضاء رسید که کلیه متون دارای اعتبار یکسان بوده و در موارد اختلاف در تفسیر،متن انگلیسی معتبر خواهد بود. از طرف دولت جمهوری اسلامی ایران از طرف دولت پادشاهی اردن هاشمی