به دولت اجازه داده میشود در موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی (ریسکام) به شرح اساسنامه پیوست عضویت یابد و نسبت به پرداخت حق عضویت مربوط، اقدام نماید. تعیین و تغییر دستگاه اجرائی طرف عضویت برعهده دولت است.
رعایت اصل هفتاد و هفتم (77) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در اجرای ماده (2) اساسنامه الزامی است و ماده (14) اساسنامه پس از تصویب مقررات مربوط به حل و فصل اختلافات بر اساس اصول قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران لازم الاجراء است.
بسم الله الرحمن الرحیم اساسنامه موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی (ریسکام)
مقدمه دولتهای عضو اکو؛ در راستای اهداف منشور اکو، با آگاهی از اهمیت استانداردسازی ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی در تجارت و اقتصاد در منطقه اکو و سراسر جهان، با آگاهی از ضرورت هماهنگسازی استانداردها و نیز ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی در منطقه اکو، با تصدیق نقش حیاتی استانداردها در ارتقای تجارت درون منطقهای و حذف موانع فنی در امر تجارت، با در نظر داشتن هدف جهانی سازمانهای بینالمللی استاندارد (آی.ای.سی، ایزو و غیره) و شعار «استاندارد واحد، آزمایش واحد و روش ارزیابی انطباق واحد مورد پذیرش همگان»، بر آن شدهاند تا «موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی (ریسکام)» را تاسیس کنند که به صورت مستقل فعالیت خواهد نمود، اما به عنوان یکی از موسسات منطقهای، وابسته به سازمان همکاریهای اقتصادی (اکو) خواهد بود.
اکو: سازمان همکاریهای اقتصادی منشور اکو: معاهده ازمیر که از سوی کشورهای عضو اکو به امضاء رسیده است. منطقه اکو: سرزمین کشورهای عضو اکو ریسکام: موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی موسسه: موسسه منطقهای اکو، استانداردسازی، ارزیابی انطباق ، تایید صلاحیت و اندازهشناسی (ریسکام) کشور عضو: کشور عضو اکو که این اساسنامه را تصویب کرده و به عنوان عضو ریسکام پذیرفته شده است. ناظر: کشور یا سازمانی که از سوی ریسکام جایگاه ناظر به آن اعطاء شده است. طرف مذاکره: کشور یا سازمانی که ریسکام با آن ارتباط مشورتی در زمینههای مورد علاقه مشترک برقرار مینماید. اساسنامه: اساسنامه موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی اکو شورای عمومی: شورای عمومی ریسکام هیات اجرائی: هیات اجرائی ریسکام هیاتهای مدیریت فنی: هیاتهای مدیریت فنی ریسکام دبیرخانه مرکزی: دبیرخانه مرکزی ریسکام کارکنان دبیرخانه: کارکنان دبیرخانه مرکزی و دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی رئیس، معاون رئیس (رئیس منتخب یا رئیس قبلی): رئیس، معاون رئیس (رئیس منتخب یا رئیس قبلی) ریسکام مدیر اجرائی: مدیراجرائی ریسکام استاندارد ریسکام: استانداردهایی که از سوی ریسکام تدوین و منتشر میشود. برای تمامی اصطلاحات فنی به تعاریف مندرج در اسناد مربوط سازمانهای بینالمللی مانند سازمان بینالمللی استانداردسازی (ایزو)، کمیسیون بینالمللی الکتروتکنیک و همچنین اصطلاحات کلی و واژههای پایه بینالمللی در اندازهشناسی مراجعه خواهد شد.
به عنوان کانونی برای فعالیتهایی که بازار یکپارچه منطقهای را ارتقاء میبخشد؛ بهطور فعال از کشورهای عضو اکو برای ورود و پیشبرد مقاصد خود در بازارهای جهانی حمایت میکند و به پیشرفت اقتصادی، اجتماعی، علمی و فناوری منطقه کمک میکند.
ریسکام باید: استانداردهای ملی کشورهای عضو اکو را هماهنگ کند. روشهای ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی کشورهای عضو اکو را هماهنگ سازد. تجارت را از طریق هم راستا کردن روشهای استاندارد، ارزیابی، انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی تسهیل و ترغیب کند که این خود به حذف موانع فنی در امر تجارت کمک خواهد کرد. کیفیت و امنیت محصولات، حفاظت از محیط زیست و حمایت از مصرفکننده را از طریق کاربرد استانداردها، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی هماهنگ ارتقاء بخشد. اطلاعات در حوزه استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی را که موجب پیشرفت علمی و فناوری منطقه اکو خواهد شد، منتشر کند. مشارکت موثر کشورهای عضو اکو در فعالیتهای بینالمللی در حوزههای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی را ترغیب و حمایت کند.
اهداف موسسه عبارت خواهد بود از: ترویج توسعه استاندارد و فعالیتهای مرتبط و به عبارتی ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی در منطقه اکو با هدف تسهیل تبادل کالاها و خدمات و توسعه همکاریها در عرصه فعالیتهای معنوی، علمی، فناوری و اقتصادی تدوین و توسعه استانداردهای ریسکام با هدف توانمندسازی کشورهای عضو در دستیابی به حداکثر منافع ناشی از مزیتهای اقتصادی که عمل به استانداردها را به ارمغان میآورند. تشویق به کاربرد استانداردهای بینالمللی ارائه شده از سوی سازمانهای بینالمللی همچون ایزو، آیای سی و غیره و فراگیر نمودن استانداردهای مذکور تضمین اجرای هر چه بیشتر استانداردهای بینالمللی به عنوان استانداردهای منطقهای و ملی و نیز استفاده از آنها در داد و ستد و صنعت تضمین همکاری نهادهای ملی ذیربط در کشورهای عضو در حوزههای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی تامین و ارائه آموزش به کارکنان فنی کشورهای عضو در زمینه استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی از طریق کاربرد هر چه موثرتر روشهای موجود و تبادل اطلاعات و تجارب کسب شده و نیز از طریق سازماندهی دورههای آموزشی برگزاری هم اندیشیها، فراهماییها، نمایشگاهها، بازارهای مکاره و غیره با هدف معرفی محصولات و خدمات ملی کشورهای عضو ارائه کمک فنی در مورد استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی و موضوعات مربوط به نیازهای کشورهای عضو در حوزههای یاد شده ایجاد همکاریهای ثمربخش متقابل با سازمانهای بینالمللی و منطقهای ذیربط تضمین شناخت متقابل نتایج فعالیتهای انجام شده از سوی سازمانهای ارزیابی انطباق نظیر سازمانهای صدورگواهینامه و بازرسی و آزمایشگاههای بررسی و درجهبندی و نیز سازمانهای تایید صلاحیت در کشورهای عضو از میان برداشتن موانع فنی در امر تجارت در منطقه اکو از طریق هماهنگسازی استانداردها و نیز روشهای تایید صلاحیت، ارزیابی انطباق و اندازهشناسی
عنوان نام موسسه عبارت خواهد بود از «موسسه منطقهای استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی» که از این پس «موسسه» نامیده خواهد شد. عنوان مخفف آن «ریسکام» میباشد.
مقر و جایگاه قانونی مقر موسسه در تهران، جمهوری اسلامی ایران خواهد بود. ریسکام به صورت مستقل عمل مینماید اما به اکو، به عنوان یکی از موسسات منطقهای آن وابسته خواهد بود. موسسه امور جاری خود را مطابق با مفاد این اساسنامه انجام خواهد داد، همچنین آیین کار و مقررات اداری، مالی و کارگزینی کارکنان براساس این اساسنامه تدوین خواهد شد. موسسه در قلمرو هر یک از کشورهای عضو واجد صلاحیتها، مزیتها و مصونیتهای قانونی میباشد که برای انجام وظایف و تحقق اهداف آن به موجب شرایط مصرح در «موافقتنامه وضعیت حقوقی ریسکام نمایندگان کشورهای عضو و کارکنان بینالمللی» که به تصویب شورای عمومی خواهد رسید، ضروری میباشد.
عضویت
1 هر کشور عضو اکو، عضو ریسکام خواهد بود مشروط بر اینکه مفاد این اساسنامه را بهطور رسمی اعمال کند، تعهد نماید که بهطور کامل به آن احترام بگذارد و از آن پیروی نماید و آن را طبق رویهها و قواعد قانون اساسی خود تصویب نماید.
2 هر کشور عضو با در نظر گرفتن میزان مشارکت در فعالیتهای گوناگون ارکان موسسه بر اساس مفاد این اساسنامه، تنها دارای یک حق رای در رکن تصمیمگیری موسسه میباشد.
3 تصمیم مربوط به عزل هر کشور عضو، توسط شورای عمومی اتخاذ میشود.
4 سند تصویب اساسنامه توسط کشور متقاضی در اولین زمان ممکن نزد دبیرکل یا دبیرخانه اکو تودیع خواهد شد که نسخه تایید شده آن را برای تمامی کشورهای عضو ارسال خواهد کرد.
5 تا زمان تکمیل این تصویب،کشور عضو جدید میتواند با موافقت شورای عمومی به عنوان عضو دائم در فعالیتهای تمامی ارکان ریسکام براساس میزان حق عضویت برآورد شده آن در بودجه ریسکام شرکت نماید.
6 هر کشور عضو میتواند با ارائه یادداشت رسمی مبنی بر قصد خروج از عضویت به مدیر اجرائی از موسسه کنارهگیری نماید. مدیر اجرائی این یادداشت را برای کلیه اعضاء ارسال خواهد کرد. خروج، شش ماه بعد از اینکه مدیر اجرائی یادداشت مذکور را دریافت نماید و تمام تعهدات مالی و فنی کشور عضو متقاضی خروج تسویه شود، نافذ میشود.
7 مفاد این اساسنامه و تشریفات (پروتکلها) و پیوستهای مربوط آن نباید به گونهای تفسیر شود که به عنوان هرگونه اعمال تغییر در حقوق یا تعهدات کشور عضو به موجب هر پیمان بینالمللی موجود تلقی گردد. در هر حال اینگونه تعهدات نباید به گونهای تعبیر شوند که اهمیت و نقش ریسکام در پرورش و ترویج همکاریهای منطقهای مذکور در اساسنامه را تضعیف نماید.
تصمیمگیری 41 تصمیمگیری در موارد مهم مربوط به انحلال موسسه، پذیرش ناظرین، طرفهای مذاکره، ترتیبات بودجهای، نصب رئیس و روسای هیاتهای مدیریت فنی و مدیر اجرائی، اتخاذ راهبردها، اصلاح اساسنامه، روابط خارجی یا هر موضوع دیگری که شورای عمومی آن را برای موسسه دارای اهمیت حیاتی تلقی کند، به اتفاق آراء انجام خواهد شد. 42 تصمیمگیری در مورد سایر موضوعات با اکثریت دو سوم کل اعضای حاضر و رایدهنده انجام خواهد شد.
ساختار
1 ارکان ارکان موسسه عبارتند از: شورای عمومی، هیات اجرائی و هیاتهای مدیریت فنی متشکل از هیات استانداردسازی، هیات ارزیابی انطباق، هیات تایید صلاحیت و هیات اندازهشناسی و نیز دبیرخانه مرکزی
2 شورای عمومی
21 شورای عمومی بالاترین رکن سیاستگذاری و تصمیمگیری موسسه خواهد بود.
22 شورای عمومی سیاست موسسه را جهت تحقق چشم انداز، ماموریت و اهداف مندرج در این اساسنامه تبیین مینماید.
23 هر کشور عضو باید در ترکیب هیات نمایندگی شرکتکننده خود دارای یک نماینده منصوب از سوی نهادهای ملی مربوط برای هر یک از چهار زمینه فنی فعالیت موسسه در شورای عمومی باشد. رئیس هیات نمایندگی، مسوول رای دادن از سوی کشور عضو متبوع خواهد بود. نمایندگان میتوانند در جلسات شورای عمومی همراه با نمایندگان جانشین و مشاوران حضور بهم رسانند. اعتبارنامههای نمایندگان منصوب هر کشور عضو و جانشینهای آنها و اطلاعیه تعیین مشاوران مربوط باید برای مدیر اجرائی ارسال شود.
24 شورای عمومی سالی یکبار تشکیل جلسه خواهد داد. نشست سالانه شورای عمومی در تاریخ مقرر در آخرین نشست شورای عمومی به صورت چرخشی در قلمرو کشورهای عضو برگزار خواهد شد. چنانچه تاریخی از سوی شورای عمومی مشخص نشود، تاریخ اجلاس از سوی هیات اجرائی تعیین خواهد شد. نشستهای فوق العاده شورای عمومی با دستور هیات اجرائی یا بنا به درخواست تعداد نصف به علاوه یک کشورهای عضو برگزار میشود.
2 5 شورای عمومی رئیس موسسه را انتخاب میکند. رئیس و نایب رئیس هیاتهای مدیریت فنی توسط هیاتهای مربوط برای مدت سه سال و با تایید شورای عمومی طبق مفاد این اساسنامه انتخاب میشوند.
26 شورای عمومی، مدیراجرائی دبیرخانه را بر اساس پیشنهاد هیات اجرائی نصب و عزل مینماید.
27 نشستهای شورای عمومی، به ریاست رئیس آن برگزار میشود. در غیاب وی، نایب رئیس، ریاست جلسات را عهده دار خواهد شد.
2 8 دستور کار و اسناد لازم برای جلسات شورای عمومی از سوی مدیر اجرائی حداقل دو ماه قبل از برپایی جلسات در بین کشورهای عضو توزیع میشود.
2 9 شورای عمومی، قطعنامهها و تصمیمات خود را طبق مفاد این اساسنامه تصویب مینماید.
210 شورای عمومی، گزارش سالانه ریسکام را که از سوی مدیر اجرائی تهیه و به تصویب هیات اجرائی رسیده است، بررسی و تایید مینماید.
211 شورای عمومی گزارش سالانه مالی و گزارش حسابرسی موسسه و نیز بودجه سالانه آن را برای سال مالی آینده بررسی و تصویب مینماید.
212 شورای عمومی هرگاه لازم باشد میتواند در مورد ایجاد هیاتهای فنی، کارگروههای تخصصی و گروههای کاری برای حل و فصل مشکلات خاص موردی، تصمیمگیری نماید.
3 هیات اجرائی
31 فعالیتهای موسسه زیر نظر هیات اجرائی طبق سیاستهای تعیین شده از سوی کشورهای عضو در شورای عمومی مدیریت خواهد شد.
32 هیات اجرائی متشکل از رئیس موسسه و چهار رئیس هیاتهای مدیریت فنی میباشد. نائب رئیس و مدیر اجرائی، اعضاء بدون حق رای هیات اجرائی میباشند.
33 هیات اجرائی بهطور معمول دو بار در سال برگزار میشود. هیات اجرائی، تاریخ این نشستها را تعیین مینماید. نشستهای فوق العاده هیات اجرائی به دستور رئیس و به درخواست مدیر اجرائی یا به درخواست نصف به علاوه یک اعضای هیات اجرائی برگزار میشود. نشستهای هیات اجرائی در مقر موسسه یا محل دیگر مورد توافق هیات اجرائی تشکیل خواهد شد.
34 نشستهای هیات اجرائی به ریاست رئیس برگزار میگردد. در غیاب وی، نائب رئیس ریاست جلسات را عهده دار خواهد بود.
3 5 هیات اجرائی، قطعنامهها و تصمیمات خود را طبق سیاستهای تدوین شده از سوی شورای عمومی و نیز مفاد این اساسنامه و آیین کار موسسه تصویب مینماید.
36 هیات اجرائی، برنامهریزی راهبردی چند ساله موسسه را انجام میدهد و بر این اساس، طرحهای کاری موسسه را تهیه مینماید و به صورت سالانه میزان پیشرفت کار و دستاوردهای آنها را به شورای عمومی گزارش میدهد.
37 هیات اجرائی، گزارش سالانه ارائه شده از سوی مدیر اجرائی را بررسی و هرگونه اصلاحات ضروری را در آن اعمال مینماید و آن را جهت تایید نهائی به شورای عمومی تسلیم مینماید.
3 8 هیات اجرائی بهطور منظم فعالیتهای مدیر اجرائی و عملکرد عمومی دبیرخانه مرکزی را طبق آیین کار موسسه بررسی مینماید.
3 9 هیات اجرائی روابط بین هیاتهای مدیریت فنی و دبیرخانه مرکزی را هماهنگ میکند.
4 هیاتهای مدیریت فنی
41 کلیات
5 411 هیاتهای مدیریت فنی موسسه عبارتند از: هیات استانداردسازی، هیات ارزیابی انطباق، هیات تایید صلاحیت و هیات اندازهشناسی که تحت نظارت هیات اجرائی فعالیت مینمایند و به ترتیب مسوولیت مدیریت امور فنی موسسه در حوزه استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی را عهده دار میباشند.
5 412 حوزه و برنامه فعالیت هر هیات مدیریت فنی از سوی هیات مربوط تهیه و توسط شورای عمومی تصویب خواهد شد. هر هیات مدیریت فنی رویههای عملیاتی خود را نیز طبق مفاد این اساسنامه و رهنمودهای بینالمللی تهیه خواهد نمود.
5 413 هر هیات مدیریت فنی از رئیس و نایب رئیس و یک نماینده منصوب از سوی نهاد ملی مربوط هر کشور عضوی که بهطور رسمی مدیر اجرائی را از تمایل خود برای مشارکت در کار هیات آگاه نموده است، تشکیل میشود. دبیر هیاتهای مدیریت فنی، اعضاء بدون حق رای هیاتهای مزبور خواهند بود. اعتبارنامههای نماینده مجاز هر یک از کشورهای عضو و جانشین وی برای مدیر اجرائی ارسال خواهد شد.
5 414 نمایندههای منصوب کشورهای عضو شرکتکننده میتوانند در جلسات هر هیات مدیریت فنی، نماینده جانشین و مشاورانی از حوزه ذیربط فعالیت هیات مدیریت فنی مربوط را به همراه داشته باشد.
5 41 5 هیاتهای مدیریت فنی حداقل سالی یکبار تشکیل جلسه میدهند. نشستها حداکثر دو ماه قبل از تاریخ نشست سالانه شورای عمومی برگزار میشود.
5 416 نشستهای هیاتهای مدیریت فنی در تاریخ مقرر در آخرین نشست به صورت چرخشی در قلمرو کشورهای عضو شرکتکننده به شرط پذیرش قبلی آنها برگزار میشود. نشستهای فوق العاده به دستور هیات اجرائی یا به درخواست روسای هیاتهای مدیریت فنی یا تعداد نصف بعلاوه یک کشورهای عضو شرکتکننده تشکیل میشود. کشورهای عضو میزبان نشستهای هیاتهای مدیریت فنی مسوولیت تدارکات لازم برای برپایی موفق نشستها را عهده دار میباشند.
5 417 رئیس و نایب رئیس هیاتهای مدیریت فنی باید تابعیت یکی از کشورهای عضو شرکتکننده در موسسه را داشته باشد اما هر دو نباید از اتباع یک کشور عضو باشند.
5 41 8 روسای هیاتهای مدیریت فنی، گزارش سالانه فعالیتهای هیاتهای مدیریت فنی را به هیات اجرائی و شورای عمومی ارائه مینمایند.
5 419 روسای هیاتهای مدیریت فنی مجاز هستند در حوزههای متبوع فعالیتهای خود در سازمانهای منطقهای و بینالمللی مربوط از طرف موسسه و به گونهای که رئیس تفویض نموده است شرکت کنند.
5 4110 دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی در کشورهای عضو زیر قرار خواهد داشت هیات استانداردسازی در جمهوری ترکیه، هیات ارزیابی انطباق در جمهوری اسلامی ایران، هیات تایید صلاحیت در جمهوری ترکیه و هیات اندازهشناسی در جمهوری قزاقستان
5 4111 دبیرخانه هرهیات مدیریت فنی، تحت مدیریت دبیر آن هیات طبق آیین کار موسسه عمل مینماید. دبیر هر هیات مدیریت فنی از سوی کشور عضو ادارهکننده دبیرخانه هیات مزبور انتخاب و از سوی هیات اداری تایید میشود. دبیر، فعالیتهای دبیرخانه هیات مدیریت فنی مربوط را تحت نظارت رئیس آن هیات اداره مینماید.
5 4112 وظایف و مسوولیتهای دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی در آیین کار موسسه شرح داده خواهند شد.
5 4113 کارگروههای فنی و گروههای کاری در صورت لزوم ممکن است توسط هیاتهای مدیریت فنی برای انجام امور فنی موسسه که در حوزه و دامنه کاری خاصی به آنها محول شده تاسیس شوند.
42 هیات استانداردسازی 5 421 هیات استانداردسازی مسوول هماهنگسازی استانداردهای ملی کشورهای عضو، توسعه استاندارهای ریسکام و هماهنگی مشارکت کارشناسان و نمایندگان کشورهای عضو در فعالیتهای استانداردسازی انجام شده در سطح بینالمللی میباشد. 5 422 هیات استانداردسازی، استانداردهای مورد نظر کشورهای عضو را در صورت عدم ارائه چنین استانداردهایی از سوی سازمانهای بینالمللی یا عدم تطابق آن استانداردها با نیازهای خاص آنان تدوین مینماید. 5 423 استانداردهای ریسکام نتیجه اجماع بین کشورهای عضو میباشد و از سوی کار گروههای فنی، کارگروههای فرعی و گروههای کاری تدوین میشود که ممکن است از سوی هیات استانداردسازی ایجاد شوند و زیر نظر هیات عمل نمایند. 5 424 استانداردهای ریسکام از سوی هیات استانداردسازی طبق سامانه (سیستم) بینالمللی ایزو یا آی.ای.سی برای توسعه استانداردها تدوین و ارائه میشود. 5 42 5 هیات استاندارد در حین تدوین استانداردهای ریسکام، استانداردهای بینالمللی ارائه شده از سوی سازمانهای بینالمللی استاندارد از جمله سازمان بینالمللی استاندارد (ایزو)، کمیسیون بینالمللی الکتروتکنیک (آی.ای.سی)، اتحادیه بینالمللی مخابرات (آی.تی.یو) و استانداردهای منتشر شده از سوی دیگر سازمانهای منطقهای یا ملی استاندارد که مورد پذیرش هیات استانداردسازی میباشد را مد نظر قرار میدهد.
43 هیات ارزیابی انطباق 5 431 هیات ارزیابی انطباق، مسوول هماهنگسازی روشهای ارزیابی انطباق در جهت منافع تولیدکنندگان، ارائهکنندگان خدمات، مصرفکنندگان و ناظران فنی دولتی در کشورهای عضو میباشد. 5 432 هیات ارزیابی انطباق فعالیتهای حوزههای صدور گواهی محصولات، سامانه (سیستم)های مدیریت و اشخاص، بازرسی و نیز آزمایش و درجهبندی را در منطقه اکو هماهنگ خواهد کرد و عرضه علائم مشترک ریسکام را طبق مفاد این اساسنامه بررسی خواهد نمود. 5 433 هیات ارزیابی انطباق کاربرد مناسب استانداردهای بینالمللی در حوزههای گوناگون ارزیابی انطباق را ترویج مینماید. 5 434 هیات ارزیابی انطباق، مشارکت موثر کشورهای عضو در کارهای مربوط به کارگروههای بینالمللی ذیربط ازجمله ایزو، کاسکو (کارگروه ارزیابی انطباق)، کارگروه فنی 176 ایزو (مدیریت کیفیت و تضمین کیفیت)، کارگروه فنی 207 ایزو (مدیریت محیط زیست) و غیره را تسهیل و هماهنگ مینماید. 5 43 5 هیات ارزیابی انطباق، برگزاری دورهها و کارگاههای آموزشی را در حوزه ارزیابی انطباق به منظور ارتقای ظرفیت فنی کشورهای عضو هماهنگ مینماید.
44 هیات تایید صلاحیت 5 441 هیات تایید صلاحیت، مسوول هماهنگی روشهای تایید صلاحیت در منطقه اکو از طریق برقراری ترتیبات شناسایی متقابل، در حوزههای مختلف فعالیتهای ارزیابی انطباق میباشد. 5 442 هیات تایید صلاحیت به هیاتهای تایید صلاحیت کشورهای عضو کمک میکند تا در ترتیبات شناسایی چندجانبه سازمانهای بینالمللی مانند مجمع تایید صلاحیت بینالمللی و اتحادیه آزمایشگاه تایید صلاحیت بینالمللی عضو شوند. 5 443 هیات تایید صلاحیت از طرف ریسکام درخواست شناسایی متقابل یا چندجانبه را از سازمانهای اتحادیه تایید صلاحیت بینالمللی میکند. 5 444 هیات تایید صلاحیت، برنامههای موثری را برای تبادل اطلاعات بین کارشناسان کشورهای عضو در زمینه تهیه و توسعه اسناد مربوط به راهنماییهای فنی، مقایسههای بین آزمایشگاهی، برنامههای آزمایش کارایی، آموزش ارزیابان تایید صلاحیت و بهبود روشها سازماندهی میکند. 5 44 5 هیات تایید صلاحیت با دیگر سازمانهای بینالمللی و منطقهای تایید صلاحیت از جمله مجمع بینالمللی تایید صلاحیت، اتحادیه بینالمللی تایید صلاحیت آزمایشگاهها، هیات تایید صلاحیت اروپایی، اتحادیه تایید صلاحیت آسیا و اقیانوسیه و اتحادیه تایید صلاحیت اقیانوسیه، همکاری میکند.
4 5 هیات اندازهشناسی 5 4 5 1 هیات اندازهشناسی، هماهنگی و انسجام فعالیتها و خدمات اندازهشناسی در کشورهای عضو را به منظور دستیابی هرچه بیشتر به پذیرش مشترک نتایج درجهبندی، اندازهگیری و آزمایش انجام شده در این کشور ارتقاء میبخشد و در این خصوص در بین کشورهای عضو اعتمادسازی متقابل مینماید. 5 45 2 هیات اندازهشناسی تبادل اطلاعات در زمینههای اندازهشناسی علمی، حقوقی و صنعتی را در بین کشورهای عضو امکانپذیر میسازد. 5 45 3 هیات اندازهشناسی، برگزاری دورههای آموزشی و هم اندیشیهای فنی را در حوزه اندازهشناسی علمی، حقوقی و صنعتی برای کارشناسان کشورهای عضو با هدف برجسته نمودن دستاوردها و پیشرفتها در زمینه ایجاد ابزارهای اندازهگیری و روشهای اندازهشناسی هماهنگ مینماید. 5 45 4 هیات اندازهشناسی با دیگر سازمانها اندازهشناسی بینالمللی و منطقهای از جمله سازمان بینالمللی اندازهشناسی قانونی، دفتر بینالمللی اندازهها و مقیاسها، سازمان همکاری اروپایی اندازهشناسی قانونی، سازمان همکاری اروپایی استانداردهای اندازهگیری، موسسههای ملی اندازهشناسی همکاری اروپا و آسیا و همایش اندازهشناسی قانونی آسیا و اقیانوسیه همکاری مینماید و از فعالیتها، نشریات و روند درون مقایسهای استانداردهای ملی اندازهگیری آنها بهره مند میشود.
5 دبیرخانه مرکزی 5 5 1 دبیرخانه مرکزی، مسوول فعالیتهای اجرائی موسسه میباشد و تحت نظر هیات اجرائی فعالیت مینماید. 5 5 2 دبیرخانه مرکزی متشکل از مدیر اجرائی و کارکنان مورد نیاز موسسه میباشد. 5 5 3 دبیرخانه مرکزی در همان محل مقر موسسه قرار خواهد داشت. 5 5 4 نقش دبیرخانه مرکزی کمک به هیات اجرائی و شورای عمومی در اجراء، هماهنگی و نظارت بر فعالیتهای ریسکام میباشد. 5 5 5 دبیرخانه مرکزی با هیاتهای مدیریت فنی از طریق دبیرخانههای مربوط ارتباط برقرار خواهد کرد و به عنوان رابط بین آنها و هیات اجرائی و شورای عمومی عمل خواهد کرد. 5 5 6 سایر وظایف و مسوولیتهای دبیرخانه مرکزی و قواعد حاکم بر فعالیتهای آن در آیین کار موسسه مشخص خواهد شد.
مقامات و کارکنان
1 کلیات 6 11 مقامات و کارکنان موسسه شامل یک رئیس، رئیس منتخب، و رئیس پیشین به عنوان معاون رئیس، روسا و معاونین روسا و دبیرهای هیاتهای مدیریت فنی، مدیر اجرائی، کارکنان دبیرخانه و سایر مقامهایی میباشند که شورای عمومی ممکن است تعیین کند. 6 12 مقامها و کارکنان موسسه در انجام وظایف خود نباید به دنبال دستوراتی از سوی هر دولت یا هر مرجع خارج از موسسه باشند یا دستوراتی را از آنها دریافت نمایند. مقامات و کارکنان موسسه همچنین باید از انجام هرعمل تاثیرگذار بر موقعیت آنها بهعنوان مقامات و کارکنان بینالمللی که تنها در برابر موسسه مسوول هستند، خودداری ورزند. 6 13 هر کشور عضو موسسه، مسوولیتهای مقامهای موسسه و کارکنان دبیرخانه مرکزی را محترم خواهد شمرد و در پی اعمال نفوذ بر آنها در انجام وظایف محوله نخواهد بود.
2 رئیس، رئیس منتخب و رئیس پیشین
21 رئیس موسسه، تبعه یکی از کشورهای عضو موسسه خواهد بود و از میان کشورهای عضو به صورت چرخشی انتخاب خواهد شد.
22 رئیس آتی موسسه باید توسط شورای عمومی از میان نامزدهای کشورهای عضو برای مدت دو سال انتخاب خواهد شد. انتخاب رئیس در طی اولین سال اشتغال به کار رئیس فعلی صورت خواهد گرفت. رئیس منتخب پس از طی یک دوره یکساله که در طی آن به عنوان معاون رئیس انجام وظیفه مینماید، به عنوان رئیس مشغول به کار خواهد گردید.
23 پس از انقضاء دوره ریاست رئیس، وی که به عنوان رئیس پیشین موسسه شناخته میشود مجددا وظایف و عملکردهای مربوط به معاون رئیس را برای یک دوره یکساله عهده دار خواهد شد.
24 شش ماه پس از آغاز دوره ریاست رئیس جدید، مدیر اجرائی از کشورهای عضو دعوت میکند که نامزدهای خود را برای مقام رئیس منتخب معرفی کنند. موارد نامزدی مربوط باید شامل اعلامیه مکتوب مبنی بر پذیرش نامزدی اعلام شده از سوی فرد نامزد شده، باشد.
2 5 رئیس وظیفه اداره اجلاسهای عادی، فوق العاده شورای عمومی و هیات اجرائی را بر عهده خواهد داشت.
26 رئیس، وظیفه نمایندگی موسسه در صحنههای منطقهای و بینالمللی را بر عهده خواهد داشت.
27 رئیس منتخب و رئیس پیشین، رئیس را در خصوص بررسی پیشنهادها و تصمیمات مربوط به سیاستهای اساسی موسسه یاری خواهند داد و وظیفه معاونت وی را در هر زمان که رئیس تشخیص دهد بر عهده خواهند گرفت در صورت غیبت موقت رئیس، افراد یاد شده مسوولیتها و وظایف وی را عهده دار میشوند.
2 8 در صورت غیبت دائم، استعفاء یا ناتوانی رئیس، مقام تعیین شده برای معاونت وی در سال جاری وظایف و مسوولیتهای رئیس را تا پایان سال جاری عهده دار خواهد شد. در صورت غیبت دائم رئیس و نیز معاون وی، مدیر اجرائی، اجلاس فوق العاده شورای عمومی را به منظور انتخاب رئیس جدید برگزار خواهد کرد.
3 مدیر اجرائی
3 1 مدیر اجرائی، بالاترین مقام اجرائی موسسه و رئیس دبیرخانه مرکزی خواهد بود. وی در برابر هیات اجرائی و شورای عمومی مسوول خواهد بود.
3 2 مدیر اجرائی توسط شورای عمومی و بنا به توصیه هیات اجرائی از میان نامزدهای صلاحیتدار کشورهای عضو برای یک دوره سه ساله انتخاب میگردد. مدیر اجرائی پس از پایان دوره تصدی خود، تنها برای یک دوره سه ساله دیگر میتواند مجددا منصوب شود. روش انتصاب مدیر اجرائی توسط شورای عمومی تعیین خواهد شد.
3 3 مدیر اجرائی تبعه یکی از کشورهای عضو موسسه خواهد بود.
3 4 در صورت غیبت دائم، استعفاء و یا ناتوانی مدیر اجرائی، هیات اجرائی نسبت به تعیین یک نایب مدیر اجرائی از میان نامزدهای صلاحیتدار کشورهای عضو جهت عهده دار شدن وظایف و مسوولیتهای مدیر اجرائی تا زمان تعیین مدیر اجرائی جدید در طی اجلاس آتی شورای عمومی اقدام مینماید.
3 5 مدیر اجرائی از حق نمایندگی موسسه در صحنههای منطقهای و بینالمللی بر اساس تصمیم رئیس موسسه برخوردار میباشد.
3 6 مدیر اجرائی در انجام وظایف خود به دنبال دستوراتی از سوی هر کشور عضو و یا مرجع خارج از موسسه به جز موارد مشخص قید شده در این اساسنامه باشد یا دستوراتی را از آنها دریافت نماید.
3 7 مدیر اجرائی از حق شرکت در کلیه اجلاسهای موسسه شخصا یا از طریق اعزام نماینده خود برخوردار میباشد. مدیر اجرائی یا نماینده وی میتواند دیدگاههای خود را ابراز نماید اما فاقد حق رای میباشد.
3 8 مدیر اجرائی گزارشهای سالیانه مربوط به فعالیتهای موسسه را با مشورت روسای هیاتهای مدیریت فنی تهیه و آنها را به هیات اجرائی برای بررسی و تصویب و نیز تایید نهائی شورای عمومی تسلیم خواهد نمود.
3 9 مدیر اجرائی مسوول حمایت از فعالیتهای هیاتهای مدیریت فنی و هرگونه وظایف مربوط دیگر مورد درخواست این هیاتها در چهارچوب تعیین شده توسط هیات اجرائی خواهد بود.
310 مدیر اجرائی پیش نویس بودجه را با مشورت روسای هیاتهای مدیریت فنی تهیه و آن را به کشورهای عضو حداقل دوماه پیش از ارائه آن به شورای عمومی جهت تصویب ارائه خواهد کرد.
311 محل اقامت مدیر اجرائی در همان محل استقرار دبیرخانه مرکزی به منظور تسهیل در تداوم فعالیتهای موسسه خواهد بود.
312 شایستگیها، شرایط مالی و شرایط استخدام مدیر اجرائی توسط شورای اجرائی بنا به توصیه هیات اجرائی تعیین خواهد شد.
4 کارکنان دبیرخانه 6 41 کارکنان دبیرخانه با پیشنهاد مدیر اجرائی و تصویب هیات اجرائی و دبیرهای هیات مدیریت فنی مربوط و تصویب هیات اجرائی استخدام میگردند. ساختار و اختیار دبیرخانه مرکزی و دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی از جمله شرایط استخدامی توسط مقررات استخدامی موسسه تعیین خواهد شد که در راستای مقررات استخدامی فعلی اکو تهیه خواهد شد و به تصویب شورای عمومی خواهد رسید. 6 42 کارکنان دبیرخانه برای انجام وظایف خاص در مقر موسسه یا دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی طبق مقررات استخدامی موسسه منصوب خواهند شد. 6 43 کارکنان دبیرخانه مسوول اجرای ترتیبات مربوط به برگزاری جلسات ارکان ریسکام با هماهنگی کشور میزبان خواهند بود و اسناد مربوط و قطعنامههای صادره در طی اجلاسها را برای توزیع میان کشورهای عضو تهیه خواهند نمود.
روابط با ارکان اکو 71 موسسه گزارشهای سالیانه مربوط به فعالیتهای جاری و برنامههای آتی موسسه را جهت بررسی به شورای وزیران اکو و جهت اطلاع دبیر کل اکو ارائه خواهد نمود. 72 موسسه میتواند با سایر سازمانهای تخصصی و موسسات منطقهای اکو رابطه برقرار نماید.
روابط خارجی 8 1 موسسه میتواند نسبت به برقراری روابط همکاری با سایر کشورهای غیرعضو، سازمانهای منطقهای و بینالمللی و موسسات علاقمند به همکاری جامع یا بخشی در زمینه استانداردسازی، ارزیابی انطباق، تایید صلاحیت و اندازهشناسی اقدام کند. ماهیت، شرایط و حدود همکاریهای مزبور از سوی شورای عمومی تعیین میشود. 8 2 شورای عمومی میتواند وضعیت عضو ناظر یا طرف گفتگو را به سایر کشورها و سازمانها و موسسات منطقهای یا بینالمللی اعطاء نماید. ماهیت، شرایط و حدود همکاری مزبور از سوی شورای عمومی تعیین میگردد.
بودجه و امور مالی
1 منابع مالی مورد نیاز موسسه از محل پرداختهای حق عضویت سالیانه، کمکهای داوطلبانه کشورهای عضو، فروش نشریات، درآمدهای کسب شده از طریق ارائه خدمات و سایر منابع تامین میشود. پذیرش وجوه ارائه شده از سوی منابع دیگر از جمله هدایا و مساعدتهای مالی و غیره براساس صلاحدید شورای عمومی صورت خواهد پذیرفت.
2 مقیاس ارزیابی حق السهم کشورهای عضو به بودجه موسسه، به عنوان پرداختهای حق عضویت سالیانه، از سوی شورای عمومی، باتوجه به حدود مشارکت هر کشور عضو در فعالیتهای موسسه و نیز هیات مدیریت فنی آن، درآمد ناخالص ملی آن کشور عضو و مقیاس حاکم در مورد ارزیابی سازمان ملل متحد مشخص خواهد گردید.
3 مسوولیتهای مالی هریک از کشورهای عضو در رابطه با تعهدات موسسه به میزان پرداختهای حق عضویت سالیانه آنها محدود خواهد بود. در هر حال هزینههای انجام شده توسط دبیرخانه هر هیات مدیریت فنی، به جز پرداختهای انجام شده به کارکنان رسمی که مشمول مفاد ماده (46) اساسنامه میشوند، توسط کشور عضو محل دبیرخانه هیات طبق آیین کار و مقررات مالی و استخدامی موسسه تقبل خواهد شد.
4 سال مالی موسسه سال تقویمی از اول ژانویه تا 31 دسامبر همان سال (11 دی ماه تا 10 دی ماه سال بعد) میباشد.
5 بودجه سالانه موسسه که شامل هزینههای برآورد شده است که دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی برای سال مالی آتی انجام خواهند داد توسط مدیر اجرائی با مشورت روسای هیاتهای مدیریت فنی تهیه و حداقل دو ماه پیش از آغاز اجلاس شورای عمومی به کشورهای عضو ارائه خواهد شد.
6 بودجه سالیانه موسسه پس از تصویب شورای عمومی قابل اجراء خواهد بود.
7 مدیر اجرائی تدابیر لازم را جهت نگهداری و مدیریت صحیح وجوه موسسه طبق مقررات مالی موسسه اتخاذ خواهد کرد.
8 حسابهای موسسه که توسط دبیرخانه مرکزی و دبیرخانههای هیاتهای مدیریت فنی نگهداری میشود، از سوی هیات حسابرسی شامل سه نفر حسابرس حرفهای و مستقل که از سوی شورای عمومی برای دورههای سه ساله از میان نامزدهای اعلام شده از طرف کشورهای عضو تعیین خواهند شد، مورد بررسی قرار میگیرد. انتخاب مجدد آنها برای دورههای بعدی از سوی شورای عمومی امکانپذیر میباشد.
زبانهای رسمی 101 زبانهای انگلیسی و روسی، زبانهای رسمی موسسه خواهند بود. 102 رهنمودها، استانداردها، گزارشهای فنی، مکاتبات و سایر اسناد صادره از سوی موسسه و نیز قطعنامهها و صورتجلسات شورای عمومی، هیات اجرائی و هیاتهای مدیریت فنی به زبانهای روسی و انگلیسی با اعتبار یکسان تنظیم خواهند شد. 103 زبانهای مورد استفاده در طی جلسات شورای عمومی، هیات اجرائی و هیاتهای مدیریت فنی انگلیسی و روسی خواهد بود. کشور میزبان اجلاس موسسه، نهایت تلاش خود را جهت برگزاری مطلوب اجلاس و فراهم ساختن ابزارهای ترجمه در ارتباط با زبانهای رسمی به کار خواهد گرفت.
نشریات، اسناد و حقوق مالکیت معنوی
1 کلیه حقوق مالکیت معنوی موسسه در هر زمینه به ریسکام تعلق خواهد داشت. مالکیت معنوی مزبور میتواند شامل اسناد، نرم افزارها و غیره باشد اما محدود به آنها نمیگردد.
2 موسسه میتواند انواع اسناد زیر را صادر نماید: 1121 استانداردهای ریسکام 1122 گزارشها و راهنمای فنی و نیز اسناد فنی جهت مقاصد مطالعاتی 1123 گزارشهای مربوط به پیشرفت کارهای محوله به هیاتهای مدیریت فنی 1124 پروتکلها، قطعنامهها و صورتجلسات اجلاسهای شورای عمومی، هیات اجرائی و هیاتهای مدیریت فنی، بیانیههای مالی و اقتصادی و گزارشهای خاص دیگر 112 5 نشریات و اسناد مختلف مربوط به فعالیت موسسه و اعضای آن (گزارشهای سالیانه، اساسنامه، خبرنامهها، کارنماها (کاتالوگها)، گزارشهای مربوط به اسلوبشناسی، گواهینامهها، مجوزها، رویهها، و غیره)
3 هیات اجرائی اختیارات لازم را به کشورهای عضو جهت انجام اقدامات ضروری از طرف موسسه نزد مراجع اداری و قضائی کشورهای عضو به منظور تضمین حفاظت از حقوق مالکیت معنوی موسسه در کشورهای متبوع آنها تفویض خواهد نمود.
4 انتشار و توزیع هر نوع سند، مستلزم تصویب هیات اجرائی میباشد. هیات اجرائی مختار است نسبت به اعطای اختیارات و مجوزهای مربوط اقدام نماید و مدیریت عمومی را درخصوص مالکیت معنوی موسسه به اجراء گذارد.
5 دبیرخانه مرکزی مسوول صدور و توزیع اسناد مورد اشاره در ماده (112) میباشد.
6 نشریات و اسناد موسسه باید از طریق حق نسخه برداری حمایت گردد و تکثیر یا توزیع آنها تنها از سوی کشورهای عضو تحت شرایط تعیین شده از طرف هیات اجرائی امکانپذیر میباشد.
اصلاحیههای اساسنامه 121 هر کشور عضو حق دارد نسبت به ارائه پیشنهاد اصلاح اساسنامه به شرط برخورداری پیشنهاد مربوط از حمایت حداقل نصف بعلاوه یک اعضای موسسه اقدام نماید. مدیر اجرائی پیشنهادهای مربوط را به شورای عمومی ارائه خواهد داد. 122 مدیر اجرائی اصلاحات پیشنهادی را طبق ماده (121) این اساسنامه دریافت خواهد کرد و آنها را به شورای عمومی ارائه و میان کشورهای عضو حداقل شصت روز قبل از اجلاس شورای عمومی توزیع خواهد نمود. 123 اصلاحیهها در صورت تصویب شورای عمومی پس از طی تشریفات موضوع ماده (17) این اساسنامه لازم الاجراء خواهند شد.
آیین کار 131 جزئیات مربوط به فعالیتهای موسسه در آیین کار مشخص میشود. آیین کار توسط شورای عمومی تصویب خواهد شد. 132 آیین کار، مندرجات و حدود اساسنامه را بدون تغییر ماهیت و مفهوم مفاد آن توصیف خواهد کرد.
حل و فصل اختلافات 141 مقررات مربوط به حل و فصل اختلافات از سوی دبیرخانه مرکزی در راستای تشریفات و قواعد اکو تهیه و از سوی شورای عمومی با در نظر گرفتن قواعد و مقررات داخلی کشورهای عضو تصویب میشود. 142 در صورت اختلاف در تفسیر این اساسنامه و آیین کار موسسه، اساسنامه ارجحیت خواهد داشت.
انحلال موسسه 15 1 پیشنهاد انحلال موسسه باید از حمایت حداقل سه چهارم کشورهای عضو، به صورت مکتوب، در اجلاس شورای عمومی قبل از رایگیری برخوردار گردد. درغیر این صورت این پیشنهاد جهت رایگیری از سوی شورای عمومی قابل طرح نخواهد بود. 15 2 در صورت انحلال موسسه، نحوه مدیریت وجوه و داراییهای تحت تملک آن از سوی شورای عمومی تعیین خواهد شد.
موارد پیشبینی نشده مواردی که در این اساسنامه و آیین کار پیشبینی نشده است از سوی شورای عمومی در صورت اقتضاء بر اساس ماهیت و حوزههای مربوط به آنها حل و فصل خواهد شد.
لازم الاجراء شدن اساسنامه این اساسنامه پس از تصویب آن از سوی شورای وزیران اکو، طبق رویهها و قواعد قانون اساسی متبوع کشورهای عضو تصویب خواهد شد. این اساسنامه پس از آنکه چهار کشور عضو اکو که آن را امضاء کردهاند، اسناد تصویب خود را نزد دبیرکل یا دبیرخانه اکو تودیع نمایند، لازم الاجراء خواهد شد. در تایید مطالب فوق نمایندگان تام الاختیار امضاءکننده زیر، نسبت به امضاء این اساسنامه اقدام نمودهاند: تنظیم شده در تهران به تاریخ 9 مارس 2009 میلادی (18/12/1387 هجری شمسی) از طرف جمهوری اسلامی افغانستان از طرف جمهوری آذربایجان از طرف جمهوری اسلامی ایران از طرف جمهوری قزاقستان از طرف جمهوری قرقیزستان از طرف جمهوری اسلامی پاکستان از طرف جمهوری تاجیکستان از طرف جمهوری ترکیه از طرف ترکمنستان از طرف جمهوری ازبکستان
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده منضم به متن اساسنامه شامل مقدمه و هفده ماده در جلسه علنی روز چهارشنبه مورخ چهاردهم تیرماه یکهزار و سیصد و نود و یک مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ 28/4/1391 به تایید شورای نگهبان رسید.
رئیس مجلس شورای اسلامی علی لاریجانی