موافقتنامه بینالمللی نجات و اعاده فضانوردان و استرداد اشیاء پرتاب شده بفضای ماوراء جو که مشتمل بر یک مقدمه و ده ماده میباشد و در تاریخ 2ر2ر1347 برابر با 22 آوریل 1968 بامضای نمایندگان مختار دولت شاهنشاهی در مسکو، لندن و واشنگتن رسیده است تصویبو بدولت اجازه تسلیم سند تصویب آن داده میشود.
قانون فوق مشتمل بر یک ماده و متن موافقتنامه ضمیمه پس از تصویب مجلس سنا در تاریخ 18ر3ر1389 در جلسه روز پنجشنبه سیام مهر ماه یکهزار و سیصد و چهل و نه شمسی بتصویب مجلس شورای ملی رسیده است.
رئیس مجلس شورایملی - عبداله ریاضی
موافقتنامه راجع به نجات و بازگشت فضانوردان و اعاده اشیاء پرتاب شده بفضای ماوراء جو طرفهای متعاهد. با توجه به اهمیت فراوان «پیمان مربوط به اصول حاکم بر فعالیت دول در اکتشاف و استفاده از فضای ماورای جو منجمله ماه و سایر اجرام سماوی» کهحاوی پیشبینیهائی در مورد بذل هر نوع مساعدت ممکنه نسبت به فضانوردان در صورت بروز حادثه یا گرفتاری یا فرود اضطراری و بازگشت سریع ومطمئن فضانوردان و اعاده اشیاء پرتاب شده بفضای ماورای جو میباشد. - و با علاقمندی بگسترش و انجام هر چه موثرتر این تعهدات - و با تمایل به ترغیب همکاری بینالمللی در مورد اکتشاف و استفاده صلحجویانه از فضای ماوراء جو - و با اتکاء به عواطف بشر دوستانه. نسبت به مواد زیر موافقت نمودند:
هر یک از دول متعاهد که مطلع شده یا یقین حاصل کند که سرنشینان یک دستگاه فضائی دستخوش یک گرفتاری و یا مواجه با یک تصادف شده و یا در سرزمین تابع حاکمیت آن دولت یا در دریاهای آزاد یا در هر محل دیگری که تابع حاکمیت هیچ یک از دول نباشد اضطرارا یا بطور غیرارادی فرود آمدهاند اقدامات زیر را بعمل خواهند آورد: الف - فورا مقام پرتابکننده را از این امر مطلع خواهد ساخت یا چنانچه تشخیص مقام مذکور و برقراری ارتباط فوری با او میسر نگردد - با استفاده ازکلیه وسائل ارتباطی مقتضی که در اختیار دارد سریعا به پخش این خبر مبادرت خواهد نمود. ب - این امر را بفوریت به دبیر کل سازمان ملل متحد اطلاع خواهد داد و با اوست که این خبر را بدون فوت وقت و با استفاده از کلیه وسائل ارتباطی مقتضی که در اختیار دارد منتشر نماید.
چنانچه سرنشینان یک دستگاه فضائی متعاقب بروز یک تصادف یا گرفتاری یا فرود اضطراری یا غیر ارادی در سرزمین تابع حاکمیت یکی ازطرفهای متعاهد فرود آیند - دولت مزبور فورا همه گونه اقدامات ممکنه را برای نجات سرنشینان و بذل مساعدتهای لازمه به آنان معمول خواهد داشتو مقام پرتابکننده و دبیر کل سازمان ملل متحد را از نتیجه اقدامات معموله و میزان موفقیت حاصله مطلع خواهد نمود. در صورتی که کمک مقام پرتابکننده در تسهیل نجات سریع و یا در عملیات مفید جستجو و نجات بنحو محسوسی موثر باشد مقام پرتابکننده باطرف متعاهد مزبور بمنظور انجام موثر عملیات جستجو و نجات تشریک مساعی خواهد نمود. این عملیات تحت راهنمائی و نظارت طرف متعاهد که با مقام پرتابکننده بطور مداوم و از نزدیک در مشاوره خواهد بود - انجام خواهد گرفت.
چنانچه اطلاع برسد یا یقین حاصل شود که سرنشینان یکدستگاه فضائی در دریای آزاد یا در هر جای دیگر که جزو سرزمین هیچ دولتی نیست فرود آمدهاند طرفهای متعاهدی که برایشان مقدور باشد - در صورت لزوم بمنظور نجات سریع سرنشینان در عملیات جستجو و نجات مشارکت و مساعدت خواهند نمود. طرفهای مزبور مقام پرتابکننده و دبیر کل سازمان ملل متحد را از اقدامات معموله و پیشرفتهای حاصله مطلع خواهند ساخت.
چنانچه سرنشینان یکدستگاه فضائی متعاقب بروز یک تصادف یا گرفتاری یا فرود اضطراری یا غیر ارادی در دریا و یا در خشکی واقع درقلمرو یک طرف متعاهد فرود آیند و یا آنکه در دریای آزاد یا در هر مکان دیگری که تابع حاکمیت یک دولت نیست یافت شوند سریعا و در شرایط مطلوب امنیتی به نمایندگان مقام پرتابکننده تسلیم خواهند شد.
هر یک از طرفهای متعاهد که مطلع شده یا یقین حاصل کند که یک شیئی فضائی یا اجزاء متشکله آن در سرزمین تابع حاکمیت وی یا دردریای آزاد و یا در هر جای دیگر که تابع حاکمیت یک دولت نیست باز افتاده است مقام پرتابکننده و دبیر کل سازمان ملل متحد را از آن مطلع خواهد نمود.
هر یک از طرفهای متعاهد که بر سرزمینی که در آن یک شیئی فضائی یا قطعات متشکله آن بدست آمده حکومت دارد - بنا بر درخواست مقام پرتابکننده و یا کمک مقام مذکور و در صورت درخواست اقداماتی را که برای بازیافتن شیئی مورد نظر یا قطعات متشکله آن ممکن تشخیص دهد -معمول خواهد داشت.
اشیاء پرتاب شده بفضای ماورای جو یا قطعات متشکله آنها که خارج از حدود سرزمین پرتابکننده بدست آید بنا بدرخواست مقام مزبور بنمایندگان مقام پرتابکننده تسلیم یا در اختیار آنان گذارده خواهد شد. مقام نامبرده در صورت تقاضا موظف است قبل از دریافت اشیاء مورد نظراطلاعات مربوط به هویت اشیاء را در اختیار بگذارد.
با وجود مقررات پیشبینی شده در بندهای 2 و 3 این ماده هر یک از دول متعاهد که شیئی فضائی یا قطعات متشکله آن را در سرزمین خود کشف نماید و یا اینکه در هر نقطه دیگر بدان دست یابد و بدلائلی معتقد باشد که وجود آن شیئی مخاطرهآمیز و زیانبخش میباشد میتواند مراتب را باطلاع مقام پرتابکننده برساند و آن مقام مکلف است بیدرنگ و تحت راهنمائی و نظارت طرف متعاهد مزبور برای رفع هر گونه خطرات زیانبخش اقدامات موثر معمول دارد.
مخارجی که در انجام تعهدات مقرره در بند 2 و 3 این ماده برای بازیابی و اعاده شیئی فضائی یا اجزاء متشکله آن پرداخت میگردد بعهده مقام پرتابکننده خواهد بود.
در این موافقتنامه عبارت «مقام پرتابکننده» ناظر بر دولت مسئول پرتاب است یا در صورتی که یک سازمان بینالدول بینالمللی مسئول پرتاب باشد بآن سازمان اطلاق خواهد گردید. مشروط بر آنکه سازمان مزبور پذیرش حقوق و تکالیف پیشبینی شده در موافقتنامه حاضر را اعلام بدارد واکثریت دول عضو آن سازمان از متعاهدین این موافقتنامه و پیمان مربوط باصول حاکم بر فعالیتهای دول در زمینه اکتشاف و استفاده از فضای ماوراء جو منجمله ماه و سایر اجرام سماوی باشند.
این موافقتنامه برای امضاء کلیه دول مفتوح میباشد هر دولتی که طبق بند 3 این ماده این موافقتنامه را قبل از لازمالاجرا شدن آن امضاء ننموده باشد میتواند در هر موقع بآن ملحق شود.
این موافقتنامه برای تصویب بدول امضاکننده تسلیم خواهد گردید. اسناد تصویب و اسناد الحاق بدولتهای ممالک متحده امریکا بریتانیای کبیر و ایرلند شمالی و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی که بعنوان دولتهای نگهدارنده تعیین گردیدهاند سپرده خواهد شد.
موافقتنامه حاضر پس از اینکه پنج دولت منجمله دولی که بموجب این موافقتنامه بعنوان نگهدارنده تعیین شدهاند اسناد تصویب خود را تسلیم نمودند بمرحله اجراء در خواهد آمد.
در مورد دولی که اسناد تصویب یا الحاق آنها پس از اعتبار یافتن این موافقتنامه تسلیم شود موافقتنامه از تاریخ تسلیم اسناد تصویب یا الحاق مجری خواهد بود.
دولتهای نگهدارنده اسناد تاریخ هر امضاء و تاریخ تسلیم هر سند تصویب یا الحاق باین موافقتنامه و تاریخ مجری شدن آن و سایر اطلاعات را بلافاصله باطلاع کلیه دولتهائی که موافقتنامه را امضاء یا بدان ملحق شدهاند خواهند رسانید.
این موافقتنامه طبق ماده 102 منشور ملل متحد از طرف دولتهای نگهدارنده بثبت خواهد رسید.
هر یک از دول طرف این موافقتنامه میتواند اصلاحاتی را در آن پیشنهاد نماید. اصلاحات در مورد هر یک از دول متعاهد که اصلاحات را پذیرفته باشد بمحض قبول آن اصلاحات از طرف اکثریت دول امضاءکننده بمورد اجراء گذارده خواهد شد و متعاقبا در مورد هر یک از سایر دول متعاهد از تاریخ پذیرش اصلاحات مزبور لازمالاجرا خواهد بود.
هر یک از دول امضاءکننده این موافقتنامه میتواند یکسال پس از تاریخ اعتبار کنارهگیری خود را از موافقتنامه کتبا بدولتهای نگهدارنده اعلام نماید و این کنارهگیری یکسال پس از تاریخ وصول اعلام مزبور عملی خواهد بود.
این موافقتنامه که متون انگلیسی و چینی و اسپانیائی و فرانسه و روسی آن متساویا معتبر است در بایگانی دولتهای نگهدارنده نگهداریخواهد شد و نسخ مصدق موافقتنامه حاضر توسط دولتهای نگهدارنده بعنوان دول امضاءکننده و دولی که بآن ملحق شدهاند ارسال خواهد گردید. بنا بمراتب امضاءکنندگان زیر که دارای اختیارات لازم بدین منظور میباشند این موافقتنامه را امضاء نمودند. موافقتنامه فوق مشتمل بر یک مقدمه و ده ماده منضم به قانون موافقتنامه بینالمللی نجات و اعاده فضانوردان و استرداد اشیاء پرتاب شده بفضای ماوراء جو میباشد. رئیس مجلس شورایملی - عبدالله ریاضی