موافقتنامه مسیرهای حملونقل بینالمللی بین دولت جمهوریاسلامی ایران، دولت انتقالی اسلامی افغانستان و دولت جمهوری ازبکستان مشتمل بریک مقدمه و ده ماده به شرح پیوست تصویب و اجازه مبادله اسناد آن داده میشود.
بسمالله الرحمن الرحیم موافقتنامه مسیرهای حملونقل بینالمللی بین دولت جمهوری اسلامی ایران، دولت انتقالی اسلامی افغانستان و دولت جمهوری ازبکستان
مقدمه جمهوری اسلامی ایران، دولت انتقالی اسلامی افغانستان و جمهوری ازبکستان که از این پس « طرفهای متعاهد» نامیده میشوند؛ با اعتقاد به روابط دوستانه و تفاهم متقابل و ضرورت همکاریهای سودمند، احترام به استقلال، حاکمیت، حفظ تمامیت ارضی و عدم مداخله در امور داخلی یکدیگر که اساس روابط میان ملتهاست و با ابراز تمایل خود جهت تسریع در توسعه فراگیر روابط تجاری و اقتصادی به نفع ملتهای طرفهای متعاهد و منطقه و با تاکید بر اهمیت حیاتی همکاری در زمینه حملونقل و ترانزیت، طبق قوانین و استانداردهای بینالمللی و باهدف دسترسی مردم منطقه به ارتباطات و بازارهای بینالمللی دریایی و به منظورهمسو نمودن تلاشها برای ایجاد مسیرهای حملونقل بینالمللی از طریق افغانستان بهعنوان یکی از عناصر ضروری جهت کمک به توسعه اقتصادی منطقه، در موارد ذیل توافق نمودند:
طرفهای متعاهد براساس اصل همکاری سودمند متقابل، جهت تسریع درایجاد مسیرهای حملونقل بینالمللی از طریق کشورهایشان برای دسترسی به کشورهای آسیای مرکزی، اروپا، بنادر خلیج فارس و دریای عمان و ارتباطات بینالمللی دریایی، اقدامات مشترکی را انجام خواهند داد.
طرفهای متعاهد توافق نمودند در توسعه محورهای جادهای «چابهار - میلک- دلارام – هرات – شبرغان – مزار شریف – ترمذ – تاشکند»، «بندرعباس – دوغارون – هرات – شبرغان - مزار شریف – ترمذ - تاشکند»، «بازرگان - تهران - مشهد - دوغارون - هرات – شبرغان – مزار شریف - ترمذ- تاشکند» و مطالعه راهآهن «سنگان -هرات – تاشکند» و در هر چهار مسیر یاد شده، از تاشکند یا قلمرو ازبکستان به مرز کشورهای همسایه ازبکستان به عنوان عناصر اصلی مسیرهای حملونقل بینالمللی از طریق افغانستان تلاشهای خویش را با حفظ منافع ملی خود همسو سازند.
طرفهای متعاهد توافق نمودند به منظور جذب فعال سرمایهگذاری ضروری جهت ایجاد مسیرهای حملونقل بینالمللی از طریق افغانستان و قرار گرفتن آن در زمره شبکههای حملونقل بینالمللی موجود با حفظ منافع ملی خود اقدامات مشترکی انجام دهند.
طرفهای متعاهد به مراجع ذیربط خود دستور میدهند، استانداردهایعمده فنی جادهها و راهآهن مندرج در ماده (2)، شرح خدمات مطالعات مسیر، به منظور احداث، بازسازی و بهرهبرداری از مسیرها از طریق قلمرو افغانستان و همچنین مطالعات مهندسی برای تعیین حجم ترافیک مسافر و بار از مسیرهای مندرج در این موافقتنامه را مشخص نمایند. طرفهای متعاهد منطبق بر نیازها و تقاضا و برنامههای مصوب کشور متبوع خود زیربناهای حمل و نقلی را در قلمرو خود توسعه خواهند داد.
ماده 5اصلاحی ۱۳۹۰/۰۳/۳۱
به منظور اجرای این موافقتنامه، طرفهای متعاهد مقامات صالحه ذیل را منصوب خواهند نمود: از طرف دولت انتقالی اسلامی افغانستان - وزارت فوائد عامه از طرف جمهوری اسلامی ایران - وزارت راه و شهرسازی از طرف جمهوری ازبکستان – شرکت سهامی دولتی اوزافتایول «Uzavtoyul»
طرفهای متعاهد، شورای هماهنگی بین کشوری (که از این پس شورا نامیده میشود) را تشکیل خواهند داد، این شورا متشکل از مقامات صالحه مذکور در ماده (5) خواهد بود. ریاست شورا بر عهده کشور میزبان بوده و به مدت شش ماه به این سمت منصوب خواهد شد. طرفهای متعاهد به شورا اجازه خواهند داد مقررات شورا را تدوین و ابزار اجرائی این موافقتنامه را تبیین نماید. این شورا هر شش ماه حداقل یک بار تشکیل جلسه خواهد داد.
با توافق طرفهای متعاهد تغییرات و متممهای این موافقتنامه با تنظیم پروتکلهای جداگانه که جزء لاینفک این موافقتنامه خواهد بود و با رعایت ماده (10) این موافقتنامه انجام خواهد شد. تمام مسائلی که هنگام تفسیر یا اجرای مفاد این موافقتنامه بهوجود آید فقط از طریق مشاورهها و مذاکرات کشورهای عضو حل و فصل خواهد شد.
جمهوری اسلامی ایران، دولت انتقالی اسلامی افغانستان و جمهوری ازبکستان به عنوان امنای موافقتنامه تعیین میگردند. هر یک از امنا، دو امین دیگر را در خصوص فسخ موافقتنامه، انتصاب مقامات ذیصلاح و هر نوع تقاضای دیگر مطلع خواهد نمود.
کشورهای دیگر نیز میتوانند به این موافقتنامه ملحق شوند. الحاق از طریق ارسال تقاضای کتبی توسط کشور علاقمند به یکی از سه کشور امین صورت خواهد پذیرفت و امین مزبور تمایل کشورهای دیگر جهت الحاق به موافقتنامه را به اطلاع دو امین دیگر خواهد رساند. به محض دریافت موافقت کتبی امنا، مراتب به کشور علاقمند کتبا ابلاغ میشود. سی روز پس از ابلاغ کتبی، الحاق کشور مزبور به این موافقتنامه رسمیت مییابد.
این موافقتنامه پس از امضاء با رعایت ضوابط و مقررات قانونی داخلی طرفهای متعاهد به موقع اجرا گذارده میشود و به مدت ده سال معتبر میباشد و در صورت توافق امنا و اعضای جدید که بعدا به این موافقتنامه ملحق میشوند، برای دورههای مشابه تمدید خواهد شد. این موافقتنامه و تغییرات و متممهای آن که با تنظیم پروتکلهای جداگانه به آن منضم میگردند و همچنین پروژههائی که به موقع اجرا در میآیند نبایستی با قوانین و مقررات ملی کشورهای امین و یا عضو مغایرت داشته باشند. در صورتی که هر یک از طرفهای متعاهد درخواست کتبی مبنی بر تمایل کشورش جهت فسخ موافقتنامه را به هریک از امنا ارسال نماید، پس از شش ماه موافقتنامه در قلمرو کشورش از درجه اعتبار ساقط خواهد شد. این موافقتنامه در تاریخ 28/3/1382 هجری شمسی مطابق با 18/6/2003میلادی در تهران، در سه نسخه و به زبانهای فارسی/ دری، تاجیکی و انگلیسی امضاء گردید که همه آنها حکم واحد را دارند. درصورت بروز هرگونه اختلاف، متن انگلیسی ملاک عمل خواهد بود. ازطرف دولت از طرف دولت ازطرف دولت جمهوری ازبکستان جمهوری اسلامی ایران انتقالی اسلامی افغانستان
قانون فوق مشتمل بر ماده واحده منضم به متن موافقتنامه شامل مقدمه و ده ماده در جلسه علنی روز سهشنبه مورخ بیست و سوم دی ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و دو مجلس شورای اسلامی تصویب و نظر شورای نگهبان در مهلت مقرر موضوع اصل نود وچهارم (94) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران واصل نگردید.
رییس مجلس شورای اسلامی – مهدی کروبی